HomeRig VedaMandala 6Sukta 22Mantra 11
Previous Mantra

Mantra 11

Sukta 6.22

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

स नो नियुद्भिः पुरुहूत वेधो विश्ववाराभिरा गहि प्रयज्यो । न या अदेवो वरते न देव आभिर्याहि तूयमा मद्र्यद्रिक् ॥

स नो॑ नि॒युद्भि॑: पुरुहूत वेधो वि॒श्ववा॑राभि॒रा ग॑हि प्रयज्यो । न या अदे॑वो॒ वर॑ते॒ न दे॒व आभि॑र्याहि॒ तूय॒मा म॑द्र्य॒द्रिक् ॥

sa no niyúd-bhiḥ puru-hūta vedho viśvá-vārābhir ā́ gahi prayajyo | na yā́ adévo várate na devá ā́bhir yāhi tū́yam ā́ madryadrik ||

Come to us, O much-invoked Knower, with thy yoked energies and with all desirable boons, O swift to the sacrifice. None undivine can choose these powers, nor even the gods (without thy sanction); with them come quickly to our glad seeing and drink of the delight.

सः । नः॒ । नि॒युत्ऽभिः॑ । पु॒रु॒ऽहू॒त॒ । वे॒धः॒ । वि॒श्वऽवा॑राभिः । आ । ग॒हि॒ । प्र॒य॒ज्यो॒ इति॑ प्रऽयज्यो । न । याः । अदे॑वः । वर॑ते । न । दे॒वः । आ । आ॒भिः॒ । या॒हि॒ । तूय॑म् । आ । म॒द्र्य॒द्रिक् ॥सः । नः । नियुत्भिः । पुरुहूत । वेधः । विश्ववाराभिः । आ । गहि । प्रयज्यो इति प्रयज्यो । न । याः । अदेवः । वरते । न । देवः । आ । आभिः । याहि । तूयम् । आ । मद्र्यद्रिक् ॥saḥ | naḥ | niyut-bhiḥ | puru-hūta | vedhaḥ | viśva-vārābhiḥ | ā | gahi | prayajyo itipra-yajyo | na | yāḥ | adevaḥ | varate | na | devaḥ | ā | ābhiḥ | yāhi | tūyam | ā | madryadrik

सःhe (that one)
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (स-आदेशः) सर्वनाम-प्रातिपदिक
नःto us / for us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (युष्मद्-अस्मद्-प्रत्ययान्त सर्वनाम)
नियुद्भिःwith (his) yoked teams / with harnessed steeds
नियुद्भिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootनियुत् (नि-√युज् ‘योजने’ → नियुत् ‘योक्‍त्र/रथयुगम्’)
पुरुहूतO much-invoked one
पुरुहूत:
Sambodhana
TypeAdjective (epithet)
Rootपुरुहूत (बहुव्रीहि/कर्मधारय: पुरु ‘many’ + हूत ‘invoked’)
वेधःO wise one / ordainer
वेधः:
Sambodhana
TypeNoun (epithet)
Rootवेधस् (√विध् ‘ज्ञाने/विधाने’ → वेधस् ‘wise, ordainer’)
विश्ववाराभिःwith all-desirable (aids/boons)
विश्ववाराभिः:
Karaṇa
TypeAdjective (f.)
Rootविश्ववारा (विश्व ‘all’ + वारा ‘desirable gifts/boons’)
hither, towards
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
गहिcome!
गहि:
TypeVerb
Root√गम् ‘गत्यर्थे’
प्रयज्यःO worthy of worship/sacrifice
प्रयज्यः:
Sambodhana
TypeAdjective
Rootप्रयज्य (प्र-√यज् ‘यागे’ → ‘to be worshipped/fit for sacrifice’)
not
:
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-निपात)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (य-प्रश्न/सम्बन्ध सर्वनाम)
अदेवःa non-god / ungodly one
अदेवः:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootअदेव (अ- + देव)
वरतेchooses / prefers
वरते:
TypeVerb
Root√वृ ‘वरणे/वृणोति’
not
:
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-निपात)
देवःa god
देवः:
Kartā
TypeNoun
Rootदेव
आभिःwith these
आभिः:
Karaṇa
TypePronoun (demonstrative)
Rootइदम् (एतद्-प्रातिपदिक; स्त्री. तृतीया बहु. ‘आभिः’)
याहिcome / go (hither)!
याहि:
TypeVerb
Root√या ‘गत्यर्थे’
तूयम्swiftly
तूयम्:
TypeIndeclinable
Rootतूयम् (क्रियाविशेषण; PIE *teuh₂- ‘to swell/haste’ > ‘swiftly’)
hither
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
मद्र्यद्रिक्O gladdening (with) the pressing-stone / O stone-cheerer (Indra)
मद्र्यद्रिक्:
Sambodhana
TypeAdjective (epithet)
Rootमद्र्यद्रिक् (समास/बहुव्रीहि: मद्र्यत्/मद्रि- ‘gladdening/cheering’ + अद्रि ‘stone/pressing-stone’ + -क्)