HomeRig VedaMandala 6Sukta 2Mantra 6
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 6

Sukta 6.2

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Agni
Chandas: Gāyatrī (likely)

त्वेषस्ते धूम ऋण्वति दिवि षञ्छुक्र आततः । सूरो न हि द्युता त्वं कृपा पावक रोचसे ॥

त्वे॒षस्ते॑ धू॒म ऋ॑ण्वति दि॒वि षञ्छु॒क्र आत॑तः । सूरो॒ न हि द्यु॒ता त्वं कृ॒पा पा॑वक॒ रोच॑से ॥

tvēṣás te dhūmá ṛṇvati diví ṣán śukrá ā́tataḥ | sū́ro ná hí dyutā́ tváṃ kṛpā́ pāvaka rócase ||

Your fierce smoke surges and ranges in heaven, bright and spread out. For you shine with a solar blaze; O Pāvaka, with the forming power you illumine.

त्वे॒षः । ते॒ । धू॒मः । ऋ॒ण्व॒ति॒ । दि॒वि । सन् । शु॒क्रः । आऽत॑तः । सूरः॑ । न । हि । द्यु॒ता । त्वम् । कृ॒पा । पा॒व॒क॒ । रोच॑से ॥त्वेषः । ते । धूमः । ऋण्वति । दिवि । सन् । शुक्रः । आततः । सूरः । न । हि । द्युता । त्वम् । कृपा । पावक । रोचसे ॥tveṣaḥ | te | dhūmaḥ | ṛṇvati | divi | san | śukraḥ | ātataḥ | sūraḥ | na | hi | dyutā | tvam | kṛpā | pāvaka | rocase

त्वेषःfierce, blazing (one)
त्वेषः:
Kartā
TypeAdjective
Rootत्विष् (प्रातिपदिक: त्वेष-)
तेof you / your
ते:
Sambandha (Genitive)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
धूमःsmoke
धूमः:
Kartā
TypeNoun
Rootधूम (प्रातिपदिक)
ऋण्वतिmoves, rises, rushes
ऋण्वति:
Kriyā
TypeVerb
Rootऋणु/ऋण्व् (धातु; ‘to move/raise, set in motion, rush’)
दिविin heaven, in the sky
दिवि:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootदिव् (प्रातिपदिक: द्यौ/दिव्)
सन्being
सन्:
Kartā (with following adjective)
TypeVerb (participial)
Rootअस् (धातु)
शुक्रःbright, shining
शुक्रः:
Kartā (apposition to सन्)
TypeAdjective
Rootशुक्र (प्रातिपदिक)
आततःstretched out, spread
आततः:
Kartā (apposition)
TypeParticiple
Root√तन् (धातु) with आ-; (आ-तत)
सूरःthe sun
सूरः:
Kartā (upamāna in simile)
TypeNoun
Rootसूर (प्रातिपदिक)
like, as
:
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
हिindeed
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
द्युताःsplendour, radiance
द्युताः:
Kartā (predicate-noun of comparison)
TypeNoun
Rootद्युत् (प्रातिपदिक: द्युति/द्युत्)
त्वम्you
त्वम्:
Kartā
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
कृपाa form/appearance; (also: compassion—context here: form/shape)
कृपा:
Kartā (predicate/apposition)
TypeNoun
Rootकृपा (प्रातिपदिक)
पावकO Purifier (Agni)
पावक:
Sambodhana
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootपावक (प्रातिपदिक; from √पू ‘to purify’)
रोचसेyou shine, are radiant
रोचसे:
Kriyā
TypeVerb
Root√रुच् (धातु)