HomeRig VedaMandala 6Sukta 17Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 6.17

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (traditional; needs confirmation)
Devata: Indra
Chandas: Trishtubh (likely; requires verification)

स ईं पाहि य ऋजीषी तरुत्रो यः शिप्रवान्वृषभो यो मतीनाम् । यो गोत्रभिद्वज्रभृद्यो हरिष्ठाः स इन्द्र चित्राँ अभि तृन्धि वाजान् ॥

स ईं॑ पाहि॒ य ऋ॑जी॒षी तरु॑त्रो॒ यः शिप्र॑वान्वृष॒भो यो म॑ती॒नाम् । यो गो॑त्र॒भिद्व॑ज्र॒भृद्यो ह॑रि॒ष्ठाः स इ॑न्द्र चि॒त्राँ अ॒भि तृ॑न्धि॒ वाजा॑न् ॥

sá īṃ pāhi yá ṛjīṣī tárutro yáḥ śípravān vṛṣabhó yó matīnā́m | yó gotra-bhíd vajra-bhṛ́d yó hari-sthā́ḥ sá indra citrā́ṃ abhí tṛndhi vā́jān ||

Guard and foster this Soma for us—you who are the impetuous, the overpassing, the strong-bull, the lord of inspired thoughts; you who break the pens, who bear the thunderbolt, who stand upon the shining steeds: O Indra, drive towards us the varied plenitudes of force.

सः । ई॒म् । पा॒हि॒ । यः । ऋ॒जी॒षी । तरु॑त्रः । यः । शिप्र॑ऽवान् । वृ॒ष॒भः । यः । म॒ती॒नाम् । यः । गो॒त्र॒ऽभित् । व॒ज्र॒ऽभृत् । यः । ह॒रि॒ऽस्थाः । सः । इ॒न्द्र॒ । चि॒त्रान् । अ॒भि । तृ॒न्धि॒ । वाजा॑न् ॥सः । ईम् । पाहि । यः । ऋजीषी । तरुत्रः । यः । शिप्रवान् । वृषभः । यः । मतीनाम् । यः । गोत्रभित् । वज्रभृत् । यः । हरिस्थाः । सः । इन्द्र । चित्रान् । अभि । तृन्धि । वाजान् ॥saḥ | īm | pāhi | yaḥ | ṛjīṣī | tarutraḥ | yaḥ | śipra-vān | vṛṣabhaḥ | yaḥ | matīnām | yaḥ | gotra-bhit | vajra-bhṛt | yaḥ | hari-sthāḥ | saḥ | indra | citrān | abhi | tṛndhi | vājān

सःhe
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (स- सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ईम्indeed; him (emphatic particle)
ईम्:
TypeIndeclinable
Rootईम् (निपात/सर्वनामिक-अव्यय)
पाहिprotect!
पाहि:
TypeVerb
Rootपा (पाने/रक्षणे)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (य- सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ऋजीषी(Indra) with the pressed soma/with the soma-juice
ऋजीषी:
Kartā
TypeAdjective
Rootऋजीषिन् (प्रातिपदिक)
तरुत्रःovercoming; victorious
तरुत्रः:
Kartā
TypeAdjective
Rootतरुत्र (प्रातिपदिक)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद्
शिप्रवान्strong-jawed; with prominent jaws
शिप्रवान्:
Kartā
TypeAdjective
Rootशिप्रवत् (प्रातिपदिक) < शिप्र (प्रातिपदिक)
वृषभःbull (mighty one)
वृषभः:
Kartā
TypeNoun
Rootवृषभ (प्रातिपदिक)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद्
मतीनाम्of thoughts; of devotions
मतीनाम्:
TypeNoun
Rootमति (प्रातिपदिक)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद्
गोत्रभित्splitter of the cow-pen (Vṛtra’s enclosure)
गोत्रभित्:
Kartā
TypeNoun
Rootगोत्रभिद् (प्रातिपदिक) < गोत्र + भिद् (√भिद्) (कृदन्त-समास)
वज्रभृत्bearer of the thunderbolt
वज्रभृत्:
Kartā
TypeNoun
Rootवज्रभृत् (प्रातिपदिक) < वज्र + भृत् (√भृ) (कृदन्त-समास)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद्
हरिष्ठाःstanding on/with the bays (bay-horsed)
हरिष्ठाः:
Kartā
TypeAdjective
Rootहरिष्ठा (प्रातिपदिक) < हरि + स्था (√स्था) (कृदन्त/समास)
सःhe
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद्
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
Sampradāna
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
चित्रान्bright; splendid
चित्रान्:
Karma
TypeAdjective
Rootचित्र (प्रातिपदिक)
अभिtowards; against
अभि:
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
तृन्धिstrike down; cleave
तृन्धि:
TypeVerb
Rootतृन्द्/तृध् (वैदिक) (हिंसायाम्/छेदने)
वाजान्prizes; strengths; spoils
वाजान्:
Karma
TypeNoun
Rootवाज (प्रातिपदिक)