Mantra 24
Sukta 6.16
Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Agni (as officiant invoking other deities); associated deities: Ādityas, Maruts, Rodasī (Heaven-Earth)
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
ता राजाना शुचिव्रतादित्यान्मारुतं गणम् । वसो यक्षीह रोदसी ॥
Samhita Patha (IAST)
ता राजा॑ना॒ शुचि॑व्रतादि॒त्यान्मारु॑तं ग॒णम् । वसो॒ यक्षी॒ह रोद॑सी ॥
Transliteration
tā́ rājānā śúci-vratā ādityā́n mārútaṃ gaṇám | vaso yákṣīhá ródasī ||
Translation
O Vasu (Agni), sacrifice here to those two kings of pure law, to the Ādityas and the Marut host; bring Heaven and Earth near in the offering.
Padapatha (Word Analysis)
ता । राजा॑ना । शुचि॑ऽव्रता । आ॒दि॒त्यान् । मारु॑तम् । ग॒णम् । वसो॒ इति॑ । यक्षि॑ । इ॒ह । रोद॑सी॒ इति॑ ॥ता । राजाना । शुचिव्रता । आदित्यान् । मारुतम् । गणम् । वसो इति । यक्षि । इह । रोदसी इति ॥tā | rājānā | śuci-vratā | ādityān | mārutam | gaṇam | vaso iti | yakṣi | iha | rodasī iti
Word by Word
तौthose two (as subjects)
तौ:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
राजानौtwo kings
राजानौ:
कर्तृ
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
शुचिव्रतात्from the pure-vowed (one)
शुचिव्रतात्:
अपादान
TypeAdjective (used substantively)
Rootशुचिव्रत (प्रातिपदिक; शुचि + व्रत)
आदित्यान्the Ādityas
आदित्यान्:
कर्म
TypeNoun
Rootआदित्य (प्रातिपदिक)
मारुतम्Marut-host’s / belonging to the Maruts
मारुतम्:
विशेषण (कर्मणि) / कर्म
TypeAdjective
Rootमारुत (प्रातिपदिक)
गणम्troop, host
गणम्:
कर्म
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
वसोO Vasu (good one / benefactor)
वसो:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootवसु (प्रातिपदिक)
यक्षिworship! / offer sacrifice!
यक्षि:
क्रिया
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
इहhere
इह:
अधिकारण (देश)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
रोदसीthe two worlds (Heaven and Earth)
रोदसी:
कर्म
TypeNoun (dual fixed form)
Rootरोदसी (द्वन्द्व-प्रातिपदिक; द्यावा-पृथिव्यौ)