HomeRig VedaMandala 5Sukta 7Mantra 8
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 8

Sukta 5.7

Rishi: Atri (Ātreya tradition) (traditional ascription for RV 5.7)
Devata: Agni (with Bhaga as implicit concept/portion; not primary addressee)
Chandas: Trishtubh (likely; verify in critical edition)

शुचिः ष्म यस्मा अत्रिवत्प्र स्वधितीव रीयते । सुषूरसूत माता क्राणा यदानशे भगम् ॥

शुचि॑: ष्म॒ यस्मा॑ अत्रि॒वत्प्र स्वधि॑तीव॒ रीय॑ते । सु॒षूर॑सूत मा॒ता क्रा॒णा यदा॑न॒शे भग॑म् ॥

śúciḥ ṣmā yásmai atrí-vat prá svadhítīva rī́yate | suṣū́r asūta mātā́ krāṇā́ yád ānaśé bhágam ||

Pure indeed is he for whom—like for Atri—he rushes forth like a well-whetted axe; then the fruitful mother brings to birth, growing in power, when she attains the portion of delight and felicity.

शुचिः॑ । स्म॒ । यस्मै॑ । अ॒त्रि॒ऽवत् । प्र । स्वधि॑तिःऽइव । रीय॑ते । सु॒ऽसूः । अ॒सू॒त॒ । मा॒ता । क्रा॒णा । यत् । आ॒न॒शे । भग॑म् ॥शुचिः । स्म । यस्मै । अत्रिवत् । प्र । स्वधितिःइव । रीयते । सुसूः । असूत । माता । क्राणा । यत् । आनशे । भगम् ॥śuciḥ | sma | yasmai | atri-vat | pra | svadhitiḥ-iva | rīyate | su-sūḥ | asūta | mātā | krāṇā | yat | ānaśe | bhagam

शुचिःbright, pure (one)
शुचिः:
Kartā
TypeAdjective
Rootशुचि- (प्रातिपदिक) < √शुच् (दीप्तौ/शौचे)
स्मindeed, surely (emphatic particle)
स्म:
TypeIndeclinable
Rootस्म (निपात)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अस्मैto him
अस्मै:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअयम्/इदम्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अत्रिवत्like Atri / in Atri’s manner
अत्रिवत्:
TypeAdverb/Adjectival (taddhita)
Rootअत्रि- (ऋषि-नाम) + वत् (तद्धित)
प्रforth, forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
स्वधितीaxe
स्वधिती:
Kartā
TypeNoun
Rootस्वधिति- (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (निपात)
रीयतेmoves, rushes, flows
रीयते:
TypeVerb
Root√री (गत्यर्थः) / √रि (गत्यर्थः)
सुषूरसूतwell-impelling/strongly-streaming, the begetter/producer (epithet)
सुषूरसूत:
Kartā
TypeKṛdanta (compound epithet)
Rootसु- (उपसर्ग) + √सृ (प्रसरणे) → सुषूर- (कृदन्त/विशेषण) + √सू (प्रसवे) → सूत (कृदन्त)
माताmother
माता:
Kartā
TypeNoun
Rootमातृ- (प्रातिपदिक)
क्राणाdoing, accomplishing
क्राणा:
Kartā
TypeKṛdanta (participle)
Root√कृ (करणे) → क्राण (कृदन्त; Vedic)
यदाwhen
यदा:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
अनशेattains, reaches
अनशे:
TypeVerb
Root√अश् (व्याप्तौ/अश्नोतेः ‘to attain’) + अनु-
भगम्fortune, share, bounty
भगम्:
Karma
TypeNoun
Rootभग- (प्रातिपदिक)