HomeRig VedaMandala 5Sukta 7Mantra 6
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 6

Sukta 5.7

Rishi: Atri (Ātreya tradition) (traditional ascription for RV 5.7)
Devata: Agni
Chandas: Trishtubh (likely; verify in critical edition)

यं मर्त्यः पुरुस्पृहं विदद्विश्वस्य धायसे । प्र स्वादनं पितूनामस्ततातिं चिदायवे ॥

यं मर्त्य॑: पुरु॒स्पृहं॑ वि॒दद्विश्व॑स्य॒ धाय॑से । प्र स्वाद॑नं पितू॒नामस्त॑तातिं चिदा॒यवे॑ ॥

yáṃ mártyaḥ puru-spṛ́haṃ vidád víśvasya dhā́yase | prá svā́danaṃ pitū́nām ásta-tātiṃ cid ā́yave ||

Whom the mortal discovers—much-desired—as the establisher for all, he brings forward for the seeker the sweetness of the nourishments, even a widening abundance of the home-state.

यम् । मर्त्यः॑ । पु॒रु॒ऽस्पृह॑म् । वि॒दत् । विश्व॑स्य । धाय॑से । प्र । स्वाद॑नम् । पि॒तू॒नाम् । अस्त॑ऽतातिम् । चि॒त् । आ॒यवे॑ ॥यम् । मर्त्यः । पुरुस्पृहम् । विदत् । विश्वस्य । धायसे । प्र । स्वादनम् । पितूनाम् । अस्ततातिम् । चित् । आयवे ॥yam | martyaḥ | puru-spṛham | vidat | viśvasya | dhāyase | pra | svādanam | pitūnām | asta-tātim | cit | āyave

यम्whom
यम्:
कर्म
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मर्त्यःa mortal
मर्त्यः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक; √मृ ‘to die’ से)
पुरुस्पृहम्much-longed-for
पुरुस्पृहम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootपुरु-स्पृह (समास; पुरु ‘much’ + स्पृह ‘desire/longing’)
विदत्found / came to know
विदत्:
क्रिया
TypeVerb
Root√विद् (वेद्) ‘to find/know’
विश्वस्यof all
विश्वस्य:
सम्बन्ध
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
धायसेfor nourishment (for the sustaining power)
धायसे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootधायस (प्रातिपदिक; ‘nourishment/refreshment/strength’)
प्रforth; forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/निपात)
स्वादनम्sweetness; pleasant taste
स्वादनम्:
कर्म
TypeNoun
Rootस्वादन (प्रातिपदिक; √स्वद् ‘to be sweet/taste’ से)
पितूनाम्of foods / of nourishments
पितूनाम्:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootपितु (प्रातिपदिक; ‘food, nourishment’)
अस्ततातिम्expansion; wide extension
अस्ततातिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअस्ताति (प्रातिपदिक; ‘spreading/extension’, √स्तॄ/√स्तृ ‘to spread’ से)
चित्even; indeed
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
आयवेfor life; for longevity
आयवे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootआयु (प्रातिपदिक; ‘life, lifetime’)