HomeRig VedaMandala 5Sukta 69Mantra 4
Previous Mantra

Mantra 4

Sukta 5.69

Rishi: Atri (Ātreya)
Devata: Mitra-Varuṇa (Ādityas)
Chandas: Triṣṭubh

या धर्तारा रजसो रोचनस्योतादित्या दिव्या पार्थिवस्य । न वां देवा अमृता आ मिनन्ति व्रतानि मित्रावरुणा ध्रुवाणि ॥

या ध॒र्तारा॒ रज॑सो रोच॒नस्यो॒तादि॒त्या दि॒व्या पार्थि॑वस्य । न वां॑ दे॒वा अ॒मृता॒ आ मि॑नन्ति व्र॒तानि॑ मित्रावरुणा ध्रु॒वाणि॑ ॥

yā́ dhartā́rā rájaso rocanásyotá́dityā divyā́ pārthívasya | ná vāṃ devā́ amṛ́tā ā́ minanti vratā́ni mitrā́varuṇā dhruvā́ṇi ||

You who uphold the luminous realm and the wide spaces, O divine Ādityas, of heaven and of earth—no immortal gods can shake your firm ordinances, O Mitra and Varuṇa.

या । ध॒र्तारा॑ । रज॑सः । रो॒च॒नस्य॑ । उ॒त । आ॒दि॒त्या । दि॒व्या । पार्थि॑वस्य । न । वा॒म् । दे॒वाः । अ॒मृताः॑ । आ । मि॒न॒न्ति॒ । व्र॒तानि॑ । मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ । ध्रु॒वाणि॑ ॥या । धर्तारा । रजसः । रोचनस्य । उत । आदित्या । दिव्या । पार्थिवस्य । न । वाम् । देवाः । अमृताः । आ । मिनन्ति । व्रतानि । मित्रावरुणा । ध्रुवाणि ॥yā | dhartārā | rajasaḥ | rocanasya | uta | ādityā | divyā | pārthivasya | na | vām | devāḥ | amṛtāḥ | ā | minanti | vratāni | mitrāvaruṇā | dhruvāṇi

याwho/which (those)
या:
Kartā (सम्बन्ध-कर्तृ; विशेष्य-सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य-
धर्तारःsupporters, sustainers
धर्तारः:
Kartā
TypeNoun (agent)
Rootधृ (धातु) → धर्तृ (कृदन्त-प्रातिपदिक)
रजसःof the midspace/atmosphere (rajas)
रजसः:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootरजस् (प्रातिपदिक)
रोचनस्यof the shining realm/light
रोचनस्य:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootरोचन (प्रातिपदिक)
उतand; also
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
आदित्याO Ādityas (Mitra and Varuṇa)
आदित्या:
Sambodhana (address)
TypeNoun (proper/class name)
Rootआदित्य (प्रातिपदिक)
दिव्याःheavenly, divine
दिव्याः:
Kartā (as qualifier of धर्तारः)
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक)
पार्थिवस्यof the earthly (realm)
पार्थिवस्य:
Sambandha (genitive relation)
TypeAdjective (used substantively)
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक)
not
:
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध)
वाम्of you two / to you two
वाम्:
Sampradāna / Sambandha (to/for you two; or of you two)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → वाम्
देवाःthe gods
देवाः:
Kartā
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
अमृताःimmortal
अमृताः:
Kartā (as qualifier of देवाः)
TypeAdjective
Rootअमृत (प्रातिपदिक)
towards; unto; (intensifier with verb)
:
TypeIndeclinable (preverb)
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
मिनन्तिthey damage/violate
मिनन्ति:
Kriyā
TypeVerb
Rootमि (धातु; हिंसायाम्/क्षेपे) → मिन्
व्रतानिvows, ordinances, fixed laws
व्रतानि:
Karma
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
मित्रावरुणाO Mitra and Varuṇa
मित्रावरुणा:
Sambodhana (address)
TypeNoun (dual deity name)
Rootमित्र-वरुण (द्वन्द्व-समास प्रातिपदिक)
ध्रुवाणिfirm, unshaken, steadfast
ध्रुवाणि:
Karma (as qualifier of व्रतानि)
TypeAdjective
Rootध्रुव (प्रातिपदिक)