Mantra 3
Sukta 5.68
Rishi: Atri (Ātreya)
Devata: Mitra-Varuṇa
Chandas: Gāyatrī (probable; verify)
Samhita Patha (Devanagari)
ता नः शक्तं पार्थिवस्य महो रायो दिव्यस्य । महि वां क्षत्रं देवेषु ॥
Samhita Patha (IAST)
ता न॑: शक्तं॒ पार्थि॑वस्य म॒हो रा॒यो दि॒व्यस्य॑ । महि॑ वां क्ष॒त्रं दे॒वेषु॑ ॥
Transliteration
tā́ naḥ śáktaṃ pārthivásya mahó rāyó divyásya | máhi vāṃ kṣatráṃ devéṣu ||
Translation
May those two make us capable of the great earthly and the heavenly plenitude. Great is your sovereign power among the gods—may it act in us as strength and mastery.
Padapatha (Word Analysis)
ता । नः॒ । शक्त॑म् । पार्थि॑वस्य । म॒हः । रा॒यः । दि॒व्यस्य॑ । महि॑ । वा॒म् । क्ष॒त्रम् । दे॒वेषु॑ ॥ता । नः । शक्तम् । पार्थिवस्य । महः । रायः । दिव्यस्य । महि । वाम् । क्षत्रम् । देवेषु ॥tā | naḥ | śaktam | pārthivasya | mahaḥ | rāyaḥ | divyasya | mahi | vām | kṣatram | deveṣu
Word by Word
ताःthose (things/boons)
ताः:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःof us / for us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शक्तम्able, powerful, effective
शक्तम्:
Karma
TypeAdjective (participle)
Rootशक् (धातु) → शक्त (कृदन्त, भूतकृदन्त/PPP)
पार्थिवस्यof the earthly (one/realm)
पार्थिवस्य:
Adhikaraṇa
TypeAdjective/Noun
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक; पृथिवी-सम्बन्धी)
महोof the great
महो:
Adhikaraṇa
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
रायःof wealth, of bounty
रायः:
Apādāna
TypeNoun
Rootराय्/रायि (प्रातिपदिक; ‘wealth, bounty’)
दिव्यस्यof the heavenly, divine
दिव्यस्य:
Adhikaraṇa
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक)
महिgreatly
महि:
Karaṇa
TypeIndeclinable
Rootमहि (अव्यय; ‘greatly’)
वाम्of you two / for you two
वाम्:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
क्षत्रम्dominion, sovereign power
क्षत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootक्षत्र (प्रातिपदिक)
देवेषुamong the gods
देवेषु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)