HomeRig VedaMandala 5Sukta 45Mantra 8
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 8

Sukta 5.45

Rishi: Atri (Ātreya tradition)
Devata: Angiras/Saramā illumination-forces; Dawn/Great Shining (implicit feminine ‘asyāḥ … vyuṣi’)
Chandas: Triṣṭubh (probable; verify metrically)

विश्वे अस्या व्युषि माहिनायाः सं यद्गोभिरङ्गिरसो नवन्त । उत्स आसां परमे सधस्थ ऋतस्य पथा सरमा विदद्गाः ॥

विश्वे॑ अ॒स्या व्युषि॒ माहि॑नाया॒: सं यद्गोभि॒रङ्गि॑रसो॒ नव॑न्त । उत्स॑ आसां पर॒मे स॒धस्थ॑ ऋ॒तस्य॑ प॒था स॒रमा॑ विद॒द्गाः ॥

víśve asyā́ vyùṣi mā́hināyāḥ sáṃ yád góbhir áṅgiraso návanta | útsa āsāṃ paramé sadhástha ṛtásya pathā́ sarámā vidád gā́ḥ ||

All these (powers) of her vast shining-out, when the Aṅgirases press and work with the Rays, come into union. Their fountain is in the supreme seat; by the path of Ṛta Saramā discovers the Rays.

विश्वे॑ । अ॒स्याः । वि॒ऽउषि॑ । माहि॑नायाः । सम् । यत् । गोभिः॑ । अङ्गि॑रसः । नव॑न्त । उत्सः॑ । आ॒सा॒म् । प॒र॒मे । स॒धऽस्थे॑ । ऋ॒तस्य॑ । प॒था । स॒रमा॑ । वि॒द॒त् । गाः ॥विश्वे । अस्याः । विउषि । माहिनायाः । सम् । यत् । गोभिः । अङ्गिरसः । नवन्त । उत्सः । आसाम् । परमे । सधस्थे । ऋतस्य । पथा । सरमा । विदत् । गाः ॥viśve | asyāḥ | vi-uṣi | māhināyāḥ | sam | yat | gobhiḥ | aṅgirasaḥ | navanta | utsaḥ | āsām | parame | sadha-sthe | ṛtasya | pathā | saramā | vidat | gāḥ

विश्वेall (of them)
विश्वे:
Kartā
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
अस्याःof her / of this (f.)
अस्याः:
Sambandha (genitive)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
व्युषिat (her) dawning / at dawn
व्युषि:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootव्युष् (धातु; ‘to dawn, become light’)
माहिनायाःof (her) greatness / might
माहिनायाः:
Sambandha (genitive)
TypeNoun
Rootमाहिना (प्रातिपदिक; ‘greatness, might’)
सम्together, completely
सम्:
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
यत्which (thing) / what
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
गोभिःwith cows (i.e., cattle)
गोभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
अङ्गिरसःthe Aṅgirases
अङ्गिरसः:
Kartā
TypeNoun
Rootअङ्गिरस् (प्रातिपदिक; name of a seer-clan)
नवन्तpraised / celebrated
नवन्त:
Kriyā
TypeVerb
Rootनु (धातु; ‘to praise, celebrate’)
उत्साःsprings / wells
उत्साः:
Kartā
TypeNoun
Rootउत्स (प्रातिपदिक; ‘spring, well’)
आसाम्of them (f.)
आसाम्:
Sambandha (genitive)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
परमेin the highest
परमे:
Adhikaraṇa
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
सधस्थेin the seat/abode
सधस्थे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसधस्थ (प्रातिपदिक; ‘seat, abode, station’)
ऋतस्यof ṛta (cosmic order)
ऋतस्य:
Sambandha (genitive)
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक; ‘cosmic order, truth’)
पथाby the path
पथा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootपथ (प्रातिपदिक)
सरमाSaramā
सरमा:
Kartā
TypeNoun
Rootसरमा (प्रातिपदिक; proper name, Saramā)
विदत्found / discovered
विदत्:
Kriyā
TypeVerb
Rootविद् (धातु; ‘to find, discover’)
गाःthe cows
गाः:
Karma
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)