HomeRig VedaMandala 4Sukta 56Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 4.56

Rishi: Vāmadeva Gautama (traditional)
Devata: Dyāvāpṛthivī
Chandas: Trishtubh (probable; verify)

नू रोदसी बृहद्भिर्नो वरूथैः पत्नीवद्भिरिषयन्ती सजोषाः । उरूची विश्वे यजते नि पातं धिया स्याम रथ्यः सदासाः ॥

नू रो॑दसी बृ॒हद्भि॑र्नो॒ वरू॑थै॒: पत्नी॑वद्भिरि॒षय॑न्ती स॒जोषा॑: । उ॒रू॒ची विश्वे॑ यज॒ते नि पा॑तं धि॒या स्या॑म र॒थ्य॑: सदा॒साः ॥

nū rodasī bṛhád-bhir no varū́thaiḥ patnī́vadbhir iṣáyantī sajóṣāḥ | urūcī́ víśve yájaté ní pātāṃ dhiyā́ syāma rathyáḥ sadā́sāḥ ||

Now may Heaven-and-Earth protect us with their vast shelters, with their consort-like powers moving in one accord. Wide-shining, worship-worthy for all, may they guard us; and by the inspired thought may we become fit for the journey, steadfast companions of the path.

नु । रो॒द॒सी॒ इति॑ । बृ॒हत्ऽभिः॑ । नः॒ । वरू॑थैः । पत्नी॑वत्ऽभिः । इ॒षय॑न्ती॒ इति॑ । स॒ऽजोषाः॑ । उ॒रू॒ची इति॑ । विश्वे॒ इति॑ । या॒ज॒ते इति॑ । नि । पा॒त॒म् । धि॒या । स्या॒म॒ । र॒थ्यः॑ । स॒दा॒ऽसाः ॥नु । रोदसी इति । बृहत्भिः । नः । वरूथैः । पत्नीवत्भिः । इषयन्ती इति । सजोषाः । उरूची इति । विश्वे इति । याजते इति । नि । पातम् । धिया । स्याम । रथ्यः । सदासाः ॥nu | rodasī iti | bṛhat-bhiḥ | naḥ | varūthaiḥ | patnīvat-bhiḥ | iṣayantī iti | sa-joṣāḥ | urūcī iti | viśveiti | yājate iti | ni | pātam | dhiyā | syāma | rathyaḥ | sadāsāḥ

नुnow; indeed
नु:
TypeIndeclinable
Rootनु
रोदसीthe two worlds (Heaven and Earth)
रोदसी:
Kartā
TypeNoun (dual) / Deity-name
Rootरोदसी (प्रातिपदिक) < रुद्/रुद्? (वैदिक द्वन्द्व-धारणा: द्यावापृथिव्यौ)
बृहद्भिःwith great (mighty)
बृहद्भिः:
Karaṇa
TypeAdjective
Rootबृहन्त् (प्रातिपदिक)
नःfor us; our
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद्
वरूथैःwith protections; shelters
वरूथैः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootवरूथ (प्रातिपदिक)
पत्नीवत्भिःas with spouses; paired (as a couple)
पत्नीवत्भिः:
Karaṇa
TypeAdjective
Rootपत्नीवत् (प्रातिपदिक: पत्नी + वत्)
इषयन्तीimpelling; urging on
इषयन्ती:
Kartā (agreeing with रोदसी) / accompanying action
TypeVerb (participle)
Rootइष् (धातु) / इषयति (णिच्)
सजोषाःin harmony; of one accord
सजोषाः:
Kartā/Viśeṣaṇa (qualifying the subject)
TypeAdjective
Rootसजोषस् (प्रातिपदिक: स- + जोषस्)
उरूचीwide-shining; far-radiant
उरूची:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootउरूची (प्रातिपदिक)
विश्वेall (of you); all (gods)
विश्वे:
Kartā
TypeAdjective (substantivized)
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
यजतेworship; sacrifice
यजते:
Kartā
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
निdown; in; firmly
नि:
TypeIndeclinable
Rootनि
पातम्protect (you all)!
पातम्:
Karma (object implied: us) / protective action
TypeVerb
Rootपा (धातु) ‘to protect’
धियाwith thought; by prayer/insight
धिया:
Karaṇa
TypeNoun
Rootधी (प्रातिपदिक)
स्यामmay we be
स्याम:
Kartā
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
रथ्याःfit for the chariot; chariot-worthy
रथ्याः:
Viśeṣaṇa (of the speaker-group)
TypeAdjective
Rootरथ्य (प्रातिपदिक)
सदासाःcompanions/attendants; those who sit (at the rite)
सदासाः:
Kartā (predicate-noun with स्याम) / Viśeṣya
TypeNoun/Adjective
Rootसदास् (प्रातिपदिक)