Mantra 8
Sukta 4.55
Rishi: Vāmadeva Gautama (traditional)
Devata: Agni
Chandas: Trishtubh (shortened/elliptic close; verify)
Samhita Patha (Devanagari)
अग्निरीशे वसव्यस्याग्निर्महः सौभगस्य । तान्यस्मभ्यं रासते ॥
Samhita Patha (IAST)
अ॒ग्निरी॑शे वस॒व्य॑स्या॒ग्निर्म॒हः सौभ॑गस्य । तान्य॒स्मभ्यं॑ रासते ॥
Transliteration
agnír īśe vasavyásyāgnír maháḥ sáubhagasya | tā́ny asmábhyaṃ rāsate ||
Translation
Agni governs the riches that make us dwell in the true home; Agni governs the great felicity. Those powers of abundance may he give to us.
Padapatha (Word Analysis)
अ॒ग्निः । ई॒शे॒ । व॒स॒व्य॑स्य । अ॒ग्निः । म॒हः । सौभ॑गस्य । तानि॑ । अ॒स्मभ्य॑म् । रा॒स॒ते॒ ॥अग्निः । ईशे । वसव्यस्य । अग्निः । महः । सौभगस्य । तानि । अस्मभ्यम् । रासते ॥agniḥ | īśe | vasavyasya | agniḥ | mahaḥ | saubhagasya | tāni | asmabhyam | rāsate
Word by Word
अग्निःAgni (the fire-god)
अग्निः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअग्नि- (प्रातिपदिक)
ईशेrules, is lord over
ईशे:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootईश् (धातु)
वसव्यस्यof the Vasus / of what belongs to the Vasus
वसव्यस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective (used substantively)
Rootवसव्य- (विशेषण/नाम; वसु-सम्बन्धी)
अग्निःAgni
अग्निः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअग्नि- (प्रातिपदिक)
महःof greatness, of might
महः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootमहत्/महि- (प्रातिपदिक; ‘greatness, might’)
सौभगस्यof good fortune, of prosperity
सौभगस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootसौभग- (प्रातिपदिक; ‘good fortune, prosperity’)
तानिthose (things/boons)
तानि:
कर्म (प्रायः) / (सन्दर्भानुसार उद्दिश्य)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अस्मभ्यम्to us
अस्मभ्यम्:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रासतेthey grant, bestow
रासते:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootरा (धातु; ‘to give, grant’)