HomeRig VedaMandala 4Sukta 4Mantra 8
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 8

Sukta 4.4

Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Agni
Chandas: Trishtubh (probable; requires verification)

अर्चामि ते सुमतिं घोष्यर्वाक्सं ते वावाता जरतामियं गीः । स्वश्वास्त्वा सुरथा मर्जयेमास्मे क्षत्राणि धारयेरनु द्यून् ॥

अर्चा॑मि ते सुम॒तिं घोष्य॒र्वाक्सं ते॑ वा॒वाता॑ जरतामि॒यं गीः । स्वश्वा॑स्त्वा सु॒रथा॑ मर्जयेमा॒स्मे क्ष॒त्राणि॑ धारये॒रनु॒ द्यून् ॥

arcā́mi te sumatíṃ ghóṣy arvā́k sáṃ te vāvā́tā jaratām iyáṃ gī́ḥ | sváśvā́s tvā suráthā marjayemā́sme kṣatrā́ṇi dhārayér ánu dyū́n ||

I sing your right guidance aloud and near; this song, growing old, keeps sounding for you. May we polish you as having good steeds and a good chariot; and may you hold for us the powers of mastery through the days.

अर्चा॑मि । ते॒ । सु॒ऽम॒तिम् । घोषि॑ । अ॒र्वाक् । सम् । ते॒ । व॒वाता॑ । ज॒र॒ता॒म् । इ॒यम् । गीः । सु॒ऽअश्वाः॑ । त्वा॒ । सु॒ऽरथाः॑ । म॒र्ज॒ये॒म॒ । अ॒स्मे इति॑ । क्ष॒त्राणि॑ । धा॒र॒येः॒ । अनु॑ । द्यून् ॥अर्चामि । ते । सुमतिम् । घोषि । अर्वाक् । सम् । ते । ववाता । जरताम् । इयम् । गीः । सुअश्वाः । त्वा । सुरथाः । मर्जयेम । अस्मे इति । क्षत्राणि । धारयेः । अनु । द्यून् ॥arcāmi | te | su-matim | ghoṣi | arvāk | sam | te | vavātā | jaratām | iyam | gīḥ | su-aśvāḥ | tvā | su-rathāḥ | marjayema | asme iti | kṣatrāṇi | dhārayeḥ | anu | dyūn

अर्चामिI praise / I worship
अर्चामि:
TypeVerb
Root√अर्च् (अर्चति)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootत्वद् (युष्मद्-प्रातिपदिक)
सुमतिम्good thought; favor; benevolence
सुमतिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसुमति- (सु + मति)
घोष्यto be proclaimed / resounding
घोष्य:
विशेषण
TypeAdjective
Rootघोष्य- (√घुष्/घोष् + य, कृत्-प्रत्ययः; ‘to be sounded/proclaimed’)
अर्वाक्hither, towards us
अर्वाक्:
अधिकारण/दिशा-निर्देश
TypeIndeclinable
Rootअर्वाक् (अव्यय/दिक्शब्दः)
सम्together; completely
सम्:
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
तेfor you / to you
ते:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootत्वद् (युष्मद्-प्रातिपदिक)
वावाताO strongly-blowing one (epithet)
वावाता:
सम्बोधन/विशेष्य (addressed deity)
TypeNoun/Adjective
Rootवावात- (intensive/reduplicated from √वा ‘to blow’)
जरतामिI chant / I celebrate
जरतामि:
TypeVerb
Root√जर्/√जॄ (जरति/जरयति ‘to sing/recite; to make old’—Vedic: ‘to chant, celebrate’)
इयम्this
इयम्:
कर्तृ (of implied ‘is/comes’ with गीः) / deictic
TypePronoun
Rootइदम्
गीःsong; hymn; chant
गीः:
कर्तृ/विषय
TypeNoun
Rootगी- (from √गै ‘to sing’)
स्वश्वाःhaving good horses
स्वश्वाः:
कर्तृ (with मर्जयेम)
TypeAdjective
Rootस्वश्व- (सु + अश्व)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootत्वद् (युष्मद्)
सुरथाःhaving good chariots
सुरथाः:
कर्तृ (with मर्जयेम)
TypeAdjective
Rootसुरथ- (सु + रथ)
मर्जयेमmay we cleanse / purify / adorn
मर्जयेम:
TypeVerb
Root√मृज् (मार्जति)
अस्मेfor us
अस्मे:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद्
क्षत्राणिpowers; dominions; sovereignties
क्षत्राणि:
कर्म
TypeNoun
Rootक्षत्र-
धारयेःmay you hold / sustain
धारयेः:
TypeVerb
Root√धृ (धारयति)
अनुalong; following; through
अनु:
TypeIndeclinable
Rootअनु (उपसर्ग/अव्यय)
द्यून्days
द्यून्:
अधिकारण/काल-परिमाण (acc. of extent)
TypeNoun
Rootद्यु-