HomeRig VedaMandala 4Sukta 38Mantra 1
Next Mantra

Mantra 1

Sukta 4.38

Rishi: Vāmadeva Gautama (traditional for RV 4.38)
Devata: Aśvins (Nāsatyā) as divine benefactors (dual 'vām')
Chandas: Triṣṭubh (probable)

उतो हि वां दात्रा सन्ति पूर्वा या पूरुभ्यस्त्रसदस्युर्नितोशे । क्षेत्रासां ददथुरुर्वरासां घनं दस्युभ्यो अभिभूतिमुग्रम् ॥

उ॒तो हि वां॑ दा॒त्रा सन्ति॒ पूर्वा॒ या पू॒रुभ्य॑स्त्र॒सद॑स्युर्नितो॒शे । क्षे॒त्रा॒सां द॑दथुरुर्वरा॒सां घ॒नं दस्यु॑भ्यो अ॒भिभू॑तिमु॒ग्रम् ॥

utó hí vāṃ dātrā́ sánti pū́rvā yā́ pū́rubhyas trasádasyur nitóśe | kṣetrā́sāṃ dadathur urvarā́sāṃ ghanáṃ dasyúbhyo abhíbhūtim ugrám ||

For yours indeed are the ancient gifts—those by which Trasadasyu, for the Pūrūs, won firm settlement. You gave them fields and broad fertile spaces, and against the dark-hosts you set a crushing, overpowering force.

उ॒तो इति॑ । हि । वा॒म् । दा॒त्रा । सन्ति॑ । पूर्वा॑ । या । पू॒रुऽभ्यः॑ । त्र॒सद॑स्युः । नि॒ऽतो॒शे । क्षे॒त्र॒ऽसाम् । दा॒द॒थुः॒ । उ॒र्व॒रा॒ऽसाम् । घ॒नम् । दस्यु॑ऽभ्यः । अ॒भिऽभू॑तिम् । उ॒ग्रम् ॥उतो इति । हि । वाम् । दात्रा । सन्ति । पूर्वा । या । पूरुभ्यः । त्रसदस्युः । नितोशे । क्षेत्रसाम् । दादथुः । उर्वरासाम् । घनम् । दस्युभ्यः । अभिभूतिम् । उग्रम् ॥uto iti | hi | vām | dātrā | santi | pūrvā | yā | pūru-bhyaḥ | trasadasyuḥ | ni-tośe | kṣetra-sām | dādathuḥ | urvarāsām | ghanam | dasyu-bhyaḥ | abhi-bhūtim | ugram

उतोand also, moreover
उतो:
TypeIndeclinable
Rootउ + तो (निपात-समुच्चय) अथवा उत (अव्यय)
हिfor, indeed
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
वाम्of you two / you two
वाम्:
सम्बन्ध (genitive) / कर्म (if taken as acc.)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
दात्राgifts, bounties
दात्रा:
कर्तृ/विषय (as subject with सन्ति)
TypeNoun
Rootदात्रा (प्रातिपदिक; दा- ‘to give’ से ‘gift, giving’)
सन्तिare
सन्ति:
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
पूर्वाformer, earlier, ancient
पूर्वा:
विशेषण
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
याwhich
या:
सम्बन्ध/विशेषण (relative)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम)
पूरुभ्यःto the Pūrus
पूरुभ्यः:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootपूरु (जननाम/प्रातिपदिक)
त्रसदस्युःTrasadasyu (a king)
त्रसदस्युः:
कर्ता (of implied action ‘gave/assigned’)
TypeProper Noun
Rootत्रसदस्यु (प्रातिपदिक; ‘one who makes the Dasyu tremble’)
नितोशेin (his) dwelling/settlement
नितोशे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootनितोष (प्रातिपदिक; ‘settlement, dwelling, homestead’)
क्षेत्रासाम्of the fields
क्षेत्रासाम्:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
ददथुःyou two gave
ददथुः:
TypeVerb
Rootदा (धातु)
उर्वरासाम्of the fertile lands
उर्वरासाम्:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootउर्वरा (प्रातिपदिक)
घनम्a smiter, slayer (crusher)
घनम्:
कर्म
TypeNoun
Rootघन (प्रातिपदिक)
दस्युभ्यःfrom the Dasyus
दस्युभ्यः:
अपादान
TypeNoun
Rootदस्यु (प्रातिपदिक)
अभिभूतिम्overpowering might, victory
अभिभूतिम्:
कर्म (apposition to घनम्)
TypeNoun
Rootअभिभूति (प्रातिपदिक; ‘overpowering, victory’)
उग्रम्fierce, mighty
उग्रम्:
विशेषण
TypeAdjective
Rootउग्र (प्रातिपदिक)