HomeRig VedaMandala 4Sukta 3Mantra 14
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 14

Sukta 4.3

Rishi: Vāmadeva Gautama (attributed for RV 4.3)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable)

रक्षा णो अग्ने तव रक्षणेभी रारक्षाणः सुमख प्रीणानः । प्रति ष्फुर वि रुज वीड्वंहो जहि रक्षो महि चिद्वावृधानम् ॥

रक्षा॑ णो अग्ने॒ तव॒ रक्ष॑णेभी रारक्षा॒णः सु॑मख प्रीणा॒नः । प्रति॑ ष्फुर॒ वि रु॑ज वी॒ड्वंहो॑ ज॒हि रक्षो॒ महि॑ चिद्वावृधा॒नम् ॥

rákṣā no agne táva rákṣaṇebhī rārakṣāṇáḥ su-makha prīṇānáḥ | práti sphura ví ruja vīḷv áṃho jahí rákṣo máhi cit vāvṛdhānáṃ ||

Guard us, O Agni, with thy powers of guarding—guarding us, O fair-faced, rejoicing. Smite back, break apart the dense evil; slay the Rakṣas even if it has grown vast and strong.

रक्षा॑णः । अ॒ग्ने॒ । तव॑ । रक्ष॑णेभिः । र॒र॒क्षा॒णः । सु॒ऽम॒ख॒ । प्री॒णा॒नः । प्रति॑ । स्फु॒र॒ । वि । रु॒ज॒ । वी॒ळु । अंहः॑ । ज॒हि । रक्षः॑ । महि॑ । चित् । व॒वृ॒धा॒नम् ॥रक्षाणः । अग्ने । तव । रक्षणेभिः । ररक्षाणः । सुमख । प्रीणानः । प्रति । स्फुर । वि । रुज । वीळु । अंहः । जहि । रक्षः । महि । चित् । ववृधानम् ॥rakṣāṇaḥ | agne | tava | rakṣaṇebhiḥ | rarakṣāṇaḥ | su-makha | prīṇānaḥ | prati | sphura | vi | ruja | vīḷu | aṃhaḥ | jahi | rakṣaḥ | mahi | cit | vavṛdhānam

रक्षाprotect!
रक्षा:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootरक्ष्
नःus / for us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद्
अग्नेO Agni
अग्ने:
(सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअग्नि
तवyour
तव:
Sambandha (genitive)
TypePronoun
Rootयुष्मद्
रक्षणेभिःwith (your) protections/guardings
रक्षणेभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootरक्षण (← रक्ष्)
रारक्षाणःhaving protected / protecting (ever)
रारक्षाणः:
(क्रिया; कर्ता = अग्निः)
TypeVerb
Rootरक्ष्
सु-मखO good-sacrificer / of good rite
सु-मख:
(सम्बोधन)
TypeNoun/Adjective
Rootमख (प्रा.); उपसर्ग: सु-
प्रीणानःbeing pleased / gladdening (himself)
प्रीणानः:
Kartā (to the participial action; agreeing with Agni)
TypeVerb (participle)
Rootप्री (प्रीणाति)
प्रतिagainst / towards
प्रति:
(दिशा/उपपद)
TypeIndeclinable
Rootप्रति
स्फुरstrike! / smite!
स्फुर:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootस्फुर्
विapart / asunder
वि:
(उपसर्ग)
TypeIndeclinable
Rootवि
रुजbreak!
रुज:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootरुज्
वीड्वंहःthe hostile one / the oppressor
वीड्वंहः:
Karma
TypeNoun/Adjective
Rootवीड्वंस् (प्रा.)
जहिslay!
जहि:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootहन्
रक्षःthe demon / Rākṣasa-power
रक्षः:
Karma
TypeNoun
Rootरक्षस्
महिgreatly / mighty
महि:
(विशेषण/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable (adverbial) / Adjective
Rootमहि
चित्even
चित्:
(निपात)
TypeIndeclinable
Rootचित्
वावृधानम्grown / waxing (strong)
वावृधानम्:
Karma (qualifier of रक्षः) / Karma itself
TypeVerb (participle)
Rootवृध्