HomeRig VedaMandala 4Sukta 3Mantra 13
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 13

Sukta 4.3

Rishi: Vāmadeva Gautama (attributed for RV 4.3)
Devata: Agni (as protector of right relation and purifier of social/psychic bonds)
Chandas: Triṣṭubh (probable)

मा कस्य यक्षं सदमिद्धुरो गा मा वेशस्य प्रमिनतो मापेः । मा भ्रातुरग्ने अनृजोॠणं वेर्मा सख्युर्दक्षं रिपोर्भुजेम ॥

मा कस्य॑ य॒क्षं सद॒मिद्धु॒रो गा॒ मा वे॒शस्य॑ प्रमिन॒तो मापेः । मा भ्रातु॑रग्ने॒ अनृ॑जोॠ॒णं वे॒र्मा सख्यु॒र्दक्षं॑ रि॒पोर्भु॑जेम ॥

mā́ kásya yakṣáṃ sádám íd huró gāḥ mā́ veśásya pra-minató mā́ āpéḥ | mā́ bhrātúr agne anṛ́joḥ ṛṇáṃ vér mā́ sakhyúr dákṣaṃ ripór bhujema ||

Let us not go, even for a moment, into the spell of any hostile power; let us not fall under the diminishing force of the clan’s disorder. O Agni, let us not incur the debt of a brother without right; let us not become enjoyers of the enemy’s skill, nor misuse the friend’s capacity.

मा । कस्य॑ । य॒क्षम् । सद॑म् । इत् । हु॒रः । गाः॒ । मा । वे॒शस्य॑ । प्र॒ऽमि॒न॒तः । मा । आ॒पेः । मा । भ्रातुः॑ । अ॒ग्ने॒ । अनृ॑जोः । ऋ॒णम् । वेः॒ । मा । सख्युः॑ । दक्ष॑म् । रि॒पोः । भु॒जे॒म॒ ॥मा । कस्य । यक्षम् । सदम् । इत् । हुरः । गाः । मा । वेशस्य । प्रमिनतः । मा । आपेः । मा । भ्रातुः । अग्ने । अनृजोः । ऋणम् । वेः । मा । सख्युः । दक्षम् । रिपोः । भुजेम ॥mā | kasya | yakṣam | sadam | it | huraḥ | gāḥ | mā | veśasya | pra-minataḥ | mā | āpeḥ | mā | bhrātuḥ | agne | anṛjoḥ | ṛṇam | veḥ | mā | sakhyuḥ | dakṣam | ripoḥ | bhujema

माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
कस्यof anyone / of which (one)
कस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यक्षम्worship/rite; sacred act
यक्षम्:
कर्म
TypeNoun
Rootयक्ष (प्रातिपदिक) < √यज्
सदम्ever, always
सदम्:
TypeIndeclinable
Rootसदम् (अव्यय) < सद्/सदस्
इत्indeed, just
इत्:
TypeIndeclinable
Rootइत् (अव्यय)
धुरःof the yoke/shaft; of the burden
धुरः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootधुर्/धुरा (प्रातिपदिक)
गाःcows
गाः:
कर्म
TypeNoun
Rootगौ (प्रातिपदिक)
माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
वेशस्यof the dwelling/settlement; of the house
वेशस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootवेश (प्रातिपदिक) < √विश्
प्रमिनतः(you) should not damage/diminish
प्रमिनतः:
क्रिया
TypeVerb
Rootप्र + √मि (मिनाति)
माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
अपेःaway; off (do not go off/withdraw)
अपेः:
TypeIndeclinable
Rootअपि/अप (अव्यय/उपसर्ग) + ए (एति) ?
माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
भ्रातुःof (your) brother
भ्रातुः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
अनृजःof the uninjured/undamaged (one)
अनृजः:
विशेषण (genitive qualifier)
TypeAdjective
Rootअनृज (प्रातिपदिक) < नृज/√नृज्
ऋणम्debt, obligation
ऋणम्:
कर्म
TypeNoun
Rootऋण (प्रातिपदिक)
वेःdo not choose/seek; do not incur
वेः:
क्रिया
TypeVerb
Root√वृ/√वेर् (वेदिक) ?
माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
सख्युःof a friend
सख्युः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootसखि (प्रातिपदिक)
दक्षम्ability/skill; strength
दक्षम्:
कर्म
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
रिपोःof an enemy
रिपोः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootरिपु (प्रातिपदिक)
भुजेमmay we enjoy/partake
भुजेम:
क्रिया
TypeVerb
Root√भुज् (भुनक्ति)