HomeRig VedaMandala 4Sukta 22Mantra 6
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 6

Sukta 4.22

Rishi: Vāmadeva Gautama (traditional attribution for RV 4.22)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh

ता तू ते सत्या तुविनृम्ण विश्वा प्र धेनवः सिस्रते वृष्ण ऊध्नः । अधा ह त्वद्वृषमणो भियानाः प्र सिन्धवो जवसा चक्रमन्त ॥

ता तू ते॑ स॒त्या तु॑विनृम्ण॒ विश्वा॒ प्र धे॒नव॑: सिस्रते॒ वृष्ण॒ ऊध्न॑: । अधा॑ ह॒ त्वद्वृ॑षमणो भिया॒नाः प्र सिन्ध॑वो॒ जव॑सा चक्रमन्त ॥

tā tū́ te satyā́ tuvi-nṛmṇa víśvā prá dhenávaḥ sisrate vṛ́ṣṇa ū́dhnaḥ | ádhā ha tvád-vṛṣamaṇo bhiyānā́ḥ prá síndhavo jávasā cakramanta ||

These, indeed, are thy true powers of vast manhood: all the milch-cows stream forth from the Bull’s udder. Then the rivers, moved by thy impetuous might, run forward in speed, as if in awe before thee.

ता । तु । ते॒ । स॒त्या । तु॒वि॒ऽनृ॒म्ण॒ । विश्वा॑ । प्र । धे॒नवः॑ । सि॒स्र॒ते॒ । वृष्णः॑ । ऊध्नः॑ । अध॑ । ह॒ । त्वत् । वृ॒ष॒ऽम॒नः॒ । भि॒या॒नाः । प्र । सिन्ध॑वः । जव॑सा । च॒क्र॒म॒न्त॒ ॥ता । तु । ते । सत्या । तुविनृम्ण । विश्वा । प्र । धेनवः । सिस्रते । वृष्णः । ऊध्नः । अध । ह । त्वत् । वृषमनः । भियानाः । प्र । सिन्धवः । जवसा । चक्रमन्त ॥tā | tu | te | satyā | tuvi-nṛmṇa | viśvā | pra | dhenavaḥ | sisrate | vṛṣṇaḥ | ūdhnaḥ | adha | ha | tvat | vṛṣa-manaḥ | bhiyānāḥ | pra | sindhavaḥ | javasā | cakramanta

ताःthose (f.)
ताः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु (निपात)
तेof you/your
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सत्याःtrue, genuine
सत्याः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसत्य (प्रातिपदिक)
तुविनृम्णO mighty-one of great manly power
तुविनृम्ण:
सम्बोधन
TypeAdjective (vocative epithet)
Rootतुवि-नृम्ण (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय-समास)
विश्वाःall
विश्वाः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
प्रforth, forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
धेनवःmilch-cows
धेनवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधेनु (प्रातिपदिक)
सिस्रतेflow/stream forth
सिस्रते:
TypeVerb
Rootसृ (धातु) [=सिस्रते, पुनरुक्त/इंटेन्सिव्-प्रयोगः]
वृष्णःof the bull (i.e., the strong one)
वृष्णः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootवृषन् (प्रातिपदिक)
ऊध्नःof the udder
ऊध्नः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootऊधन् (प्रातिपदिक)
अधाthen, thereafter
अधा:
TypeIndeclinable
Rootअधा (अव्यय)
indeed
:
TypeIndeclinable
Rootह (निपात)
त्वत्from you
त्वत्:
अपादान
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वृषमणःthe bull-spirited/strong-minded ones
वृषमणः:
कर्तृ
TypeNoun/Adjective
Rootवृष-मन् (प्रातिपदिक; समास)
भियानाःfearing, in awe
भियानाः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeParticiple
Rootभी (धातु) → भियान (कृदन्त-प्रातिपदिक; शानच्/आनच्-प्रत्यय, आत्मनेपद-भाव)
प्रforth
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
सिन्धवःrivers/streams
सिन्धवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसिन्धु (प्रातिपदिक)
जवसाwith speed
जवसा:
करण
TypeNoun
Rootजवस् (प्रातिपदिक)
चक्रमन्तthey strode/moved, set in motion
चक्रमन्त:
TypeVerb
Rootक्रम् (धातु) + च (पुनरुक्त/इंटेन्सिव्-आगम) → चक्रम्