HomeRig VedaMandala 4Sukta 1Mantra 17
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 17

Sukta 4.1

Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Uṣas and Sūrya (within the Agni hymn’s illumination sequence)
Chandas: Triṣṭubh (probable)

नेशत्तमो दुधितं रोचत द्यौरुद्देव्या उषसो भानुरर्त । आ सूर्यो बृहतस्तिष्ठदज्राँ ऋजु मर्तेषु वृजिना च पश्यन् ॥

नेश॒त्तमो॒ दुधि॑तं॒ रोच॑त॒ द्यौरुद्दे॒व्या उ॒षसो॑ भा॒नुर॑र्त । आ सूर्यो॑ बृह॒तस्ति॑ष्ठ॒दज्राँ॑ ऋ॒जु मर्ते॑षु वृजि॒ना च॒ पश्य॑न् ॥

néśat támo dúdhitaṃ rócata dyáur úd devyā́ uṣáso bhā́nur arta | ā́ sū́ryo bृहतás tiṣṭhad ájrāṃ ṛjú márteṣu vṛjinā́ ca páśyan ||

The thickened darkness perished; heaven shone out. The beam of the divine Dawn rose upward. Then the Sun stood in the Vast on the unbroken fields, seeing straight among mortals—and also seeing the crookedness.

नेश॑त् । तमः॑ । दुधि॑तम् । रोच॑त । द्यौः । उत् । दे॒व्याः । उ॒षसः॑ । भा॒नुः । अ॒र्त॒ । आ । सूर्यः॑ । बृ॒ह॒तः । ति॒ष्ठ॒त् । अज्रा॑न् । ऋ॒जु । मर्ते॑षु । वृ॒ज्न॒ा । च॒ । पश्य॑न् ॥नेशत् । तमः । दुधितम् । रोचत । द्यौः । उत् । देव्याः । उषसः । भानुः । अर्त । आ । सूर्यः । बृहतः । तिष्ठत् । अज्रान् । ऋजु । मर्तेषु । वृज्ना । च । पश्यन् ॥neśat | tamaḥ | dudhitam | rocata | dyauḥ | ut | devyāḥ | uṣasaḥ | bhānuḥ | arta | ā | sūryaḥ | bṛhataḥ | tiṣṭhat | ajrān | ṛju | marteṣu | vṛjina | ca | paśyan

नेशत्perished / vanished
नेशत्:
Kartā
TypeVerb
Rootनश् (नशँ) / √naś
तमःdarkness
तमः:
Kartā
TypeNoun
Rootतमस् (प्रातिपदिक) / tamas
दुधितम्shaken / driven away
दुधितम्:
Karma
TypeAdjective (participle)
Root√धू (धूनोति) → दुधित (कृदन्त, PPP) / dhū
रोचतshone
रोचत:
Kartā
TypeVerb
Root√रुच् (रुचँ) / ruc
द्यौःthe sky
द्यौः:
Kartā
TypeNoun
Rootद्यौ (प्रातिपदिक) / dyau
उत्up / forth
उत्:
TypeIndeclinable (preverb)
Rootउत्
देव्याःof the goddess
देव्याः:
Sambandha (genitive)
TypeAdjective/Noun
Rootदेवी (प्रातिपदिक) / devī
उषसःof Uṣas (Dawn)
उषसः:
Sambandha (genitive)
TypeNoun
Rootउषस् (प्रातिपदिक) / uṣas
भानुःradiance / beam
भानुः:
Kartā
TypeNoun
Rootभानु (प्रातिपदिक) / bhānu
अर्तmoved / set in motion
अर्त:
Kartā
TypeVerb
Root√ऋ (ऋ गतौ) / √ar (Vedic: arta)
towards / forth
:
TypeIndeclinable (preverb)
Root
सूर्यःthe Sun
सूर्यः:
Kartā
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक) / sūrya
बृहतःof the great (one)
बृहतः:
Sambandha (genitive)
TypeAdjective
Rootबृहन्त् (प्रातिपदिक) / bṛhant
तिष्ठत्standing
तिष्ठत्:
Kartā
TypeVerb (participle)
Root√स्था (तिष्ठति) / sthā
अज्रान्open fields / plains
अज्रान्:
Karma
TypeNoun
Rootअज्र (प्रातिपदिक) / ajra
ऋजुstraight / rightly
ऋजु:
TypeAdjective/Adverb
Rootऋजु (प्रातिपदिक) / ṛju
मर्तेषुamong mortals
मर्तेषु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootमर्त (प्रातिपदिक) / marta
वृजिनाwrongs / crooked deeds
वृजिना:
Karma
TypeNoun
Rootवृजिन (प्रातिपदिक) / vṛjina
and
:
TypeIndeclinable
Root
पश्यन्seeing / beholding
पश्यन्:
Kartā
TypeVerb (participle)
Root√पश् (पश्यति) / paś