Mantra 7
Sukta 2.6
Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)
Devata: Agni
Chandas: Gāyatrī
Samhita Patha (Devanagari)
अन्तर्ह्यग्न ईयसे विद्वाञ्जन्मोभया कवे । दूतो जन्येव मित्र्यः ॥
Samhita Patha (IAST)
अ॒न्तर्ह्य॑ग्न॒ ईय॑से वि॒द्वाञ्जन्मो॒भया॑ कवे । दू॒तो जन्ये॑व॒ मित्र्य॑: ॥
Transliteration
antár hy agna ī́yase vidvā́ñ jánmobháyā kave | dūtó janyéva mitryáḥ ||
Translation
For, O Agni, you move within, knowing both births, O sage; a messenger like one born among men, you are friendly in your workings.
Padapatha (Word Analysis)
अ॒न्तः । हि । अ॒ग्ने॒ । ईय॑से । वि॒द्वान् । जन्म॑ । उ॒भया॑ । क॒वे॒ । दू॒तः । जन्या॑ऽइव । मित्र्यः॑ ॥अन्तः । हि । अग्ने । ईयसे । विद्वान् । जन्म । उभया । कवे । दूतः । जन्याइव । मित्र्यः ॥antaḥ | hi | agne | īyase | vidvān | janma | ubhayā | kave | dūtaḥ | janyāiva | mitryaḥ
Word by Word
अन्तःwithin, inside
अन्तः:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootअन्तस् (प्रातिपदिक) / अव्यय-रूप
हिindeed, for
हि:
—
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
अग्नेO Agni
अग्ने:
Sambodhana
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
ईयसेyou go, you move
ईयसे:
— (क्रिया)
TypeVerb
Rootइ (धातु) ‘गच्छति’
विद्वान्knowing, wise
विद्वान्:
Kartā (विशेषणरूपेण कर्तुः)
TypeAdjective
Rootविद् (धातु) → विद्वस् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
जन्मbirth, origin
जन्म:
Karma
TypeNoun
Rootजन्मन् (प्रातिपदिक)
उभयाboth (kinds), twofold
उभया:
Karma (विशेषण)
TypeAdjective
Rootउभय (प्रातिपदिक)
कवेO sage/poet
कवे:
Sambodhana
TypeNoun
Rootकवि (प्रातिपदिक)
दूतःmessenger
दूतः:
Kartā (उपपद-रूपेण/उपमा-वाक्ये)
TypeNoun
Rootदूत (प्रातिपदिक)
जन्यof the people, belonging to men
जन्य:
Kartā (विशेषण)
TypeAdjective
Rootजन्य (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
—
TypeIndeclinable
Rootइव (निपात)
मित्र्यःfriendly; of Mitra (i.e., Mitra-like)
मित्र्यः:
Kartā (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमित्र्य (प्रातिपदिक)