Rig Veda 2.27.4: Mandala 2, Sukta 27, Mantra 4

Sukta 2.27

Rishi: Gṛtsamada (Āṅgirasa)

Devata: Ādityas

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

धारयन्त आदित्यासो जगत्स्था देवा विश्वस्य भुवनस्य गोपाः । दीर्घाधियो रक्षमाणा असुर्यमृतावानश्चयमाना ऋणानि ॥

Transliteration

dhāráyanta ādityā́so jágat-sthā́ devā́ víśvasya bhúvanasya gopā́ḥ | dīrghā́-dhiyo rákṣamāṇā asuryàm ṛtá-vānaś cáyamānā ṛṇā́ni ||

Translation

The Ādityas uphold the moving world; gods, guardians of every plane of becoming. With long-reaching thought they protect the godhead within us; possessors of ṛta, they gather and set right the debts—restoring balance where there was disorder.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• धारयन्तः: bearing, upholding
• धारयन्तः: कर्तृ
• Type: Verb (present participle)
• Root: √धृ (धारणे)

• आदित्याः: the Ādityas
• आदित्याः: कर्तृ (धारयन्तः इत्यस्य विशेष्यः)
• Type: Noun
• Root: आदित्य (प्रातिपदिकम्)

• जगत्स्थाः: standing in/established in the moving world
• जगत्स्थाः: कर्तृ-विशेषणम्
• Type: Adjective
• Root: जगत् + स्थ (प्रातिपदिकम्; बहुव्रीहिः/तत्पुरुषसमासः)

• देवाः: the gods
• देवाः: कर्तृ (सम्बन्धेन)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिकम्)

• विश्वस्य: of all, of the whole
• विश्वस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Adjective
• Root: विश्व (प्रातिपदिकम्)

• भुवनस्य: of the world/creaturely realm
• भुवनस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: भुवन (प्रातिपदिकम्; √भू + यु/अन)

• गोपाः: guardians, protectors
• गोपाः: कर्तृ (आदित्याः/देवाः इत्यस्य विधेयम्)
• Type: Noun
• Root: गोपा (प्रातिपदिकम्; गो + √पा ‘पालने’)

• दीर्घाधियः: of far-reaching thought, long-minded
• दीर्घाधियः: कर्तृ-विशेषणम्
• Type: Adjective/Noun (bahuvrīhi/compound adjective)
• Root: दीर्घ + धि (प्रातिपदिकम्; समासः)

• रक्ष्यमाणाः: being protected / guarding (in the sense ‘keeping safe’)
• रक्ष्यमाणाः: कर्तृ-विशेषणम् (आत्मनः/लोकस्य रक्षण-भावः)
• Type: Verb (passive present participle)
• Root: √रक्ष् (रक्षणे)

• असुर्यम्: the asuric power/force (mysterious might)
• असुर्यम्: कर्म
• Type: Noun/Adjective
• Root: असुर्य (प्रातिपदिकम्; ‘असुर-सम्बन्धि/असुर-तेजस्’)

• ऋतावानः: possessing ṛta (cosmic order), righteous
• ऋतावानः: कर्तृ-विशेषणम्
• Type: Adjective
• Root: ऋतावन् (प्रातिपदिकम्; ऋत + वन्)

• चयमानाः: gathering, collecting
• चयमानाः: कर्तृ
• Type: Verb (middle present participle)
• Root: √चि (चयने/सञ्चयने)

• ऋणानि: debts, obligations
• ऋणानि: कर्म
• Type: Noun
• Root: ऋण (प्रातिपदिकम्)