HomeRig VedaMandala 2Sukta 24Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 2.24

Rishi: Gṛtsamada
Devata: Brahmaṇaspati / Bṛhaspati
Chandas: Triṣṭubh (probable; needs verification)

अश्मास्यमवतं ब्रह्मणस्पतिर्मधुधारमभि यमोजसातृणत् । तमेव विश्वे पपिरे स्वर्दृशो बहु साकं सिसिचुरुत्समुद्रिणम् ॥

अश्मा॑स्यमव॒तं ब्रह्म॑ण॒स्पति॒र्मधु॑धारम॒भि यमोज॒सातृ॑णत् । तमे॒व विश्वे॑ पपिरे स्व॒र्दृशो॑ ब॒हु सा॒कं सि॑सिचु॒रुत्स॑मु॒द्रिण॑म् ॥

áśmāsyam avatáṃ bráhmaṇas pátir mádhudhāram abhí yám ójasā́tṛṇat | tám evá víśve papire svardṛ́śo bahú sā́kaṃ sisicur útsam udríṇam ||

Brahmaṇaspati filled with force the rock-mouthed well, the honey-flowing spring; and all who behold the Sun drank of it, and together they poured it out abundantly as an upwelling fountain.

अश्म॑ऽआस्यम् । अ॒व॒तम् । ब्रह्म॑णः । पतिः॑ । मधु॑ऽधारम् । अ॒भि । यम् । ओज॑सा । अतृ॑णत् । तम् । ए॒व । विश्वे॑ । प॒पि॒रे॒ । स्वः॒ऽदृशः॑ । ब॒हु । सा॒कम् । सि॒सि॒चुः॒ । उत्स॑म् । उ॒द्रिण॑म् ॥अश्मआस्यम् । अवतम् । ब्रह्मणः । पतिः । मधुधारम् । अभि । यम् । ओजसा । अतृणत् । तम् । एव । विश्वे । पपिरे । स्वःदृशः । बहु । साकम् । सिसिचुः । उत्सम् । उद्रिणम् ॥aśma-āsyam | avatam | brahmaṇaḥ | patiḥ | madhu-dhāram | abhi | yam | ojasā | atṛṇat | tam | eva | viśve | papire | svaḥ-dṛśaḥ | bahu | sākam | sisicuḥ | utsam | udriṇam

अश्माthe stone (rock)
अश्मा:
Kartā
TypeNoun
Rootअश्मन् (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
(सम्बन्धक क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
अम्me
अम्:
Karma
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अवतंprotect (you two)
अवतं:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootअव (धातु)
ब्रह्मणःof prayer / of sacred utterance
ब्रह्मणः:
Sambandha
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
पतिःlord
पतिः:
Kartā
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
मधुधारम्honey-streaming (one/flow)
मधुधारम्:
Karma
TypeAdjective/Noun
Rootमधुधार (प्रातिपदिक; मधु+धार)
अभिtowards, upon
अभि:
(उपसर्ग)
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
यम्whom
यम्:
Karma
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ओजसाwith strength
ओजसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootओजस् (प्रातिपदिक)
अतृणत्he pierced/overcame
अतृणत्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootतॄ/तृण् (धातु; ‘to pierce/overcome’—वेदिक)
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एवindeed, just
एव:
(निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (निपात)
विश्वेall (of them)
विश्वे:
Kartā
TypeAdjective (substantive)
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
पपिरेthey drank
पपिरे:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootपा (धातु; ‘to drink’)
स्वर्दृशःheaven-seeing (beings)
स्वर्दृशः:
Kartā (विशेषण/अप्पोज़िशन to विश्वे)
TypeNoun/Adjective
Rootस्वर्दृश् (प्रातिपदिक; स्वर्+दृश्)
बहुmuch, abundantly
बहु:
Karma/Measure
TypeAdjective (indeclinable-like here)
Rootबहु (प्रातिपदिक)
साकम्together
साकम्:
(क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसाकम् (अव्यय)
सिसिचुःthey poured
सिसिचुः:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootसिच् (धातु; ‘to pour’)
उत्समुद्रिणम्(him) swelling up like an upsurging sea / oceanic
उत्समुद्रिणम्:
Karma
TypeAdjective/Noun
Rootउत्समुद्रिण (प्रातिपदिक; उद्+समुद्रिन्)