HomeRig VedaMandala 10Sukta 89Mantra 14
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 14

Sukta 10.89

Rishi: As in RV 10.89; variable
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

कर्हि स्वित्सा त इन्द्र चेत्यासदघस्य यद्भिनदो रक्ष एषत् । मित्रक्रुवो यच्छसने न गावः पृथिव्या आपृगमुया शयन्ते ॥

कर्हि॑ स्वि॒त्सा त॑ इन्द्र चे॒त्यास॑द॒घस्य॒ यद्भि॒नदो॒ रक्ष॒ एष॑त् । मि॒त्र॒क्रुवो॒ यच्छस॑ने॒ न गाव॑: पृथि॒व्या आ॒पृग॑मु॒या शय॑न्ते ॥

kárhi svit sā́ ta indra cetyā́ ásad aghásya yád bhinadó rákṣa éṣat | mitra-krúvo yácchásane ná gā́vaḥ pṛthivyā́ ā́pṛg amuyā́ śáyante ||

When indeed will that thy perceiving power, O Indra, come into being—when thou breakest the evil and the rakṣas that rushes upon us? For the betrayers of harmony, like cattle at the slaughter, lie stretched out on the earth—struck down by that (force).

कर्हि॑ । स्वि॒त् । सा । ते॒ । इ॒न्द्र॒ । चे॒त्या । अ॒स॒त् । अ॒घस्य॑ । यत् । भि॒नदः॑ । रक्षः॑ । आ॒ऽईष॑त् । मि॒त्र॒ऽक्रुवः॑ । यत् । शस॑ने । न । गावः॑ । पृ॒थि॒व्याः । आ॒ऽपृक् । अ॒मु॒या । शय॑न्ते ॥कर्हि । स्वित् । सा । ते । इन्द्र । चेत्या । असत् । अघस्य । यत् । भिनदः । रक्षः । आईषत् । मित्रक्रुवः । यत् । शसने । न । गावः । पृथिव्याः । आपृक् । अमुया । शयन्ते ॥karhi | svit | sā | te | indra | cetyā | asat | aghasya | yat | bhinadaḥ | rakṣaḥ | āīṣat | mitra-kruvaḥ | yat | śasane | na | gāvaḥ | pṛthivyāḥ | āpṛk | amuyā | śayante

कर्हिwhen?
कर्हि:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootकर्हि (प्रश्नाव्यय)
स्वित्indeed? / pray
स्वित्:
TypeIndeclinable
Rootस्वित् (निपात)
साshe / that (f.)
सा:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you / your
ते:
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
TypeNoun
Rootइन्द्र (देवनाम-प्रातिपदिक)
चेत्याto be noticed / noteworthy
चेत्या:
Kartā
TypeAdjective
Rootचेत्य (प्रातिपदिक; √चित्/चेत् ‘to notice, perceive’ से)
आसत्was / came to be
आसत्:
TypeVerb
Root√अस् (भू/अस् ‘to be’)
अघस्यof evil / of sin
अघस्य:
TypeNoun
Rootअघ (प्रातिपदिक)
यत्which (thing)
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम)
भिनदःyou split / you broke
भिनदः:
TypeVerb
Root√भिद् (to split)
रक्षःthe demon / evil spirit (rakṣas)
रक्षः:
Karma
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
एषत्rushed / pressed on
एषत्:
TypeVerb
Root√इष् (to seek, rush; वेदे ‘to move/press on’)
मित्रक्रुवःhostile to Mitra / violating friendship
मित्रक्रुवः:
Kartā
TypeAdjective
Rootमित्र-क्रु (समास; ‘मित्र’ + ‘क्रु/क्रुध्’ भाव)
यत्when / that
यत्:
TypeIndeclinable
Rootयद् (सर्वनाम)
शसनेin the slaughter / at the place of killing
शसने:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootशसन (प्रातिपदिक; √शस् ‘to command/praise’ से; वेदे ‘slaughter/knife’ अर्थ भी)
like
:
TypeIndeclinable
Rootन (उपमा-निपात)
गावःcows
गावः:
Kartā
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
पृथिव्याःof the earth
पृथिव्याः:
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
आपृगम्the mingling / contact
आपृगम्:
Karma
TypeNoun
Rootआपृग (प्रातिपदिक; ‘आ-√पृच्/पृग्’ से ‘मिश्रण/संग’ भाव)
उयाindeed / and
उया:
TypeIndeclinable
Rootउ (एन्क्लिटिक/निपात; वेदे ‘indeed/and’)
शयन्तेthey lie / rest
शयन्ते:
TypeVerb
Root√शी (to lie, sleep)