HomeRig VedaMandala 10Sukta 87Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 10.87

Devata: Agni

यज्ञैरिषूः संनममानो अग्ने वाचा शल्याँ अशनिभिर्दिहानः । ताभिर्विध्य हृदये यातुधानान्प्रतीचो बाहून्प्रति भङ्ध्येषाम् ॥

य॒ज्ञैरिषू॑: सं॒नम॑मानो अग्ने वा॒चा श॒ल्याँ अ॒शनि॑भिर्दिहा॒नः । ताभि॑र्विध्य॒ हृद॑ये यातु॒धाना॑न्प्रती॒चो बा॒हून्प्रति॑ भङ्ध्येषाम् ॥

yajñáir iṣū́ḥ sán-namamāno agne vācā́ śalyā́m aśánibhir dihānáḥ | tā́bhir vidhya hṛ́daye yātu-dhānān pratī́co bāhū́n práti bhaṅdhy eṣām ||

O Agni, bending your arrows through the sacrificial acts, sharpening the darts by speech and forging them like thunderbolts—pierce the yātudhānas in the heart; break back their arms that strike against the right movement.

य॒ज्ञैः । इषूः॑ । स॒म्ऽनम॑मानः । अ॒ग्ने॒ । वा॒चा । श॒ल्यान् । अ॒शनि॑ऽभिः । दि॒हा॒नः । ताभिः॑ । वि॒ध्य॒ । हृद॑ये । या॒तु॒ऽधाना॑न् । प्र॒ती॒चः । बा॒हून् । प्रति॑ । भ॒ङ्धि॒ । ए॒षा॒म् ॥यज्ञैः । इषूः । सम्नममानः । अग्ने । वाचा । शल्यान् । अशनिभिः । दिहानः । ताभिः । विध्य । हृदये । यातुधानान् । प्रतीचः । बाहून् । प्रति । भङ्धि । एषाम् ॥yajñaiḥ | iṣūḥ | sam-namamānaḥ | agne | vācā | śalyān | aśani-bhiḥ | dihānaḥ | tābhiḥ | vidhya | hṛdaye | yātu-dhānān | pratīcaḥ | bāhūn | prati | bhaṅdhi | eṣām

यज्ञैःwith/by sacrifices
यज्ञैः:
करण
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
इषूःarrows
इषूः:
कर्म
TypeNoun
Rootइषु (प्रातिपदिक)
संनममानःbending/aiming (together), directing
संनममानः:
कर्तृ
TypeVerb (participle)
Root√नम् (नमति) + सम् (उपसर्ग)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
वाचाwith speech/with a formula
वाचा:
करण
TypeNoun
Rootवाच् (प्रातिपदिक)
शल्यान्barbs, spikes (arrow-heads)
शल्यान्:
कर्म
TypeNoun
Rootशल्य (प्रातिपदिक)
अशनिभिःwith thunderbolts/with lightning
अशनिभिः:
करण
TypeNoun
Rootअशनि (प्रातिपदिक)
दिहानःsmearing/applying (i.e., arming, fitting on)
दिहानः:
कर्तृ
TypeVerb (participle)
Root√दिह् (दिहति/देहति ‘to smear, to anoint, to apply’)
ताभिःwith those (weapons/arrows)
ताभिः:
करण
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विध्यpierce!
विध्य:
क्रिया
TypeVerb
Root√व्यध् (विध्यति ‘to pierce’)
हृदयेin the heart
हृदये:
अधिकरण
TypeNoun
Rootहृदय (प्रातिपदिक)
यातुधानान्the Yātudhānas (demonic beings)
यातुधानान्:
कर्म
TypeNoun
Rootयातुधान (प्रातिपदिक)
प्रतीचःturned toward (you), facing (you)
प्रतीचः:
विशेषण (कर्मणः)
TypeAdjective
Rootप्रतीच् (प्रातिपदिक)
बाहून्arms
बाहून्:
कर्म
TypeNoun
Rootबाहु (प्रातिपदिक)
प्रतिagainst, toward
प्रति:
उपपद/दिशा-निर्देश
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
भङ्धिbreak!
भङ्धि:
क्रिया
TypeVerb
Root√भञ्ज् (भनक्ति/भङ्क्ते ‘to break’)
एषाम्of these (demons)
एषाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)