HomeRig VedaMandala 10Sukta 87Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 10.87

Devata: Agni Jātavedas

अयोदंष्ट्रो अर्चिषा यातुधानानुप स्पृश जातवेदः समिद्धः । आ जिह्वया मूरदेवान्रभस्व क्रव्यादो वृक्त्व्यपि धत्स्वासन् ॥

अयो॑दंष्ट्रो अ॒र्चिषा॑ यातु॒धाना॒नुप॑ स्पृश जातवेद॒: समि॑द्धः । आ जि॒ह्वया॒ मूर॑देवान्रभस्व क्र॒व्यादो॑ वृ॒क्त्व्यपि॑ धत्स्वा॒सन् ॥

áyo-daṃṣṭro arcíṣā yātu-dhānān úpa spṛśa jāta-vedaḥ sámiddhaḥ | ā́ jihváyā mū́ra-devān rabhasva krav-yā́do vṛktvī́ ápi dhatsvā́san ||

O Jātavedas, fully kindled, touch the yātudhānas with your flame, with iron fangs; with your tongue seize the brutish godless powers. Cut them down—let the eater of rawness fasten upon them, sitting firm.

अयः॑ऽदंष्ट्रः । अ॒र्चिषा॑ । या॒तु॒ऽधाना॑न् । उप॑ । स्पृ॒श॒ । जा॒त॒ऽवे॒दः॒ । सम्ऽइ॑द्धः । आ । जि॒ह्वया॑ । मूर॑ऽदेवान् । र॒भ॒स्व॒ । क्र॒व्य॒ऽअदः॑ । वृ॒क्त्वी । अपि॑ । ध॒त्स्व॒ । आ॒सन् ॥अयःदंष्ट्रः । अर्चिषा । यातुधानान् । उप । स्पृश । जातवेदः । सम्इद्धः । आ । जिह्वया । मूरदेवान् । रभस्व । क्रव्यअदः । वृक्त्वी । अपि । धत्स्व । आसन् ॥ayaḥ-daṃṣṭraḥ | arciṣā | yātu-dhānān | upa | spṛśa | jāta-vedaḥ | sam-iddhaḥ | ā | jihvayā | mūra-devān | rabhasva | kravya-adaḥ | vṛktvī | api | dhatsva | āsan

अयः-दंष्ट्रःiron-fanged
अयः-दंष्ट्रः:
Kartā (विशेषणरूपेण कर्तरि)
TypeAdjective
Rootअयस् (प्रातिपदिक) + दंष्ट्र (प्रातिपदिक)
अर्चिषाwith (his) flame
अर्चिषा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootअर्चिस् (प्रातिपदिक)
यातुधानान्the sorcerers/demons (Yātudhānas)
यातुधानान्:
Karma
TypeNoun
Rootयातुधान (प्रातिपदिक)
उपtowards, near
उप:
TypeIndeclinable
Rootउप
स्पृशtouch!
स्पृश:
Kriyā
TypeVerb
Rootस्पृश्
जातवेदःO Jātavedas (Agni)
जातवेदः:
Sambodhana
TypeNoun
Rootजातवेदस् (प्रातिपदिक; अग्निनाम)
समिद्धःkindled, fully enkindled
समिद्धः:
Kartā (विशेषणरूपेण कर्तरि)
TypeParticiple/Adjective
Rootसम्-इध् (धातु) → समिद्ध (कृदन्त)
hither, forth
:
TypeIndeclinable
Root
जिह्वयाwith (your) tongue
जिह्वया:
Karaṇa
TypeNoun
Rootजिह्वा (प्रातिपदिक)
मूरदेवान्the deluding/hostile gods (false gods)
मूरदेवान्:
Karma
TypeNoun
Rootमूरदेव (प्रातिपदिक)
रभस्वseize!, grasp!
रभस्व:
Kriyā
TypeVerb
Rootरभ्
क्रव्यादःflesh-eater (epithet of Agni)
क्रव्यादः:
Kartā (विशेषणरूपेण कर्तरि)
TypeNoun
Rootक्रव्याद (प्रातिपदिक)
वृक्त्विcutting/cleaving (weapon, act of cutting)
वृक्त्वि:
Karma
TypeNoun
Rootवृक्त्वि (प्रातिपदिक; RV-विशेषः)
अपिalso, moreover; upon
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
धत्स्वplace!, apply!, set (it)
धत्स्व:
Kriyā
TypeVerb
Rootधा
आसन्sit!, take your seat (be seated)
आसन्:
Kriyā
TypeVerb
Rootआस् (धातु)