HomeRig VedaMandala 10Sukta 86Mantra 18
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 18

Sukta 10.86

Rishi: RV 10.86 dialogue cycle attribution (variable)
Devata: Indra (refrain) with Vṛṣākapi as agent
Chandas: Jagatī

अयमिन्द्र वृषाकपिः परस्वन्तं हतं विदत् । असिं सूनां नवं चरुमादेधस्यान आचितं विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

अ॒यमि॑न्द्र वृ॒षाक॑पि॒: पर॑स्वन्तं ह॒तं वि॑दत् । अ॒सिं सू॒नां नवं॑ च॒रुमादेध॒स्यान॒ आचि॑तं॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥

ayam indra vṛṣākapiḥ parasvantaṃ hataṃ vidat | asim sūnāṃ navaṃ carum ād edhasyāna ācitaṃ viśvasmād indra uttarāḥ ||

This Vṛṣākapi, O Indra, has found the slain Parasvant; he has taken the sword, the pressed Soma, the new cooked offering, and the cart piled with fuel—thus Indra rises beyond all.

अ॒यम् । इ॒न्द्र॒ । वृ॒षाक॑पिः । पर॑स्वन्तम् ह॒तम् । वि॒द॒त् । अ॒सिम् । सू॒नाम् । नव॑म् । च॒रुम् । आत् । एध॑स्य । अनः॑ । आऽचि॑तम् । विश्व॑स्मात् । इन्द्रः॑ । उत्ऽत॑रः ॥अयम् । इन्द्र । वृषाकपिः । परस्वन्तम् हतम् । विदत् । असिम् । सूनाम् । नवम् । चरुम् । आत् । एधस्य । अनः । आचितम् । विश्वस्मात् । इन्द्रः । उत्तरः ॥ayam | indra | vṛṣākapiḥ | parasvantam hatam | vidat | asim | sūnām | navam | carum | āt | edhasya | anaḥ | ācitam | viśvasmāt | indraḥ | ut-taraḥ

अयम्this (one)
अयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
(Sambodhana)
TypeNoun (address)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
वृषाकपिःVṛṣākapi
वृषाकपिः:
Kartā (apposition to अयम्)
TypeNoun (proper/name)
Rootवृषाकपि (प्रातिपदिक; समासः)
परस्वन्तम्the one having an axe/cleaver (parasvant)
परस्वन्तम्:
Karma
TypeAdjective (used substantively)
Rootपरस्वन्त् (प्रातिपदिक; -वत्/वन्त्-प्रत्ययान्त विशेषण)
हतम्slain
हतम्:
Karma (qualifier of परस्वन्तम्)
TypeParticiple
Root√हन् (धातु) → हत (कृदन्त, क्त)
विदत्found
विदत्:
(Kriyā) — action of the kartā
TypeVerb
Root√विद् (विन्दति ‘to find’)
असिम्a sword
असिम्:
Karma
TypeNoun
Rootअसि (प्रातिपदिक)
सूनाम्of the pressing-stones / of the pressings
सूनाम्:
Sambandha (genitive)
TypeNoun
Rootसूना (प्रातिपदिक; ‘pressing-stone/pressing’ in Soma context)
नवम्new
नवम्:
Karma (qualifier)
TypeAdjective
Rootनव (प्रातिपदिक)
चरुम्cooked offering (porridge)
चरुम्:
Karma
TypeNoun
Rootचरु (प्रातिपदिक)
towards, in
:
(Upasarga to √चि)
TypeIndeclinable (preverb)
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
एधस्यof fuel/kindling
एधस्य:
Sambandha (genitive)
TypeNoun
Rootएध (प्रातिपदिक; ‘fuel, kindling’)
अनःthe cart/wagon
अनः:
Kartā
TypeNoun
Rootअनस् (प्रातिपदिक; ‘cart, wagon’)
आचितम्heaped up, piled
आचितम्:
Kartā (qualifier of अनः)
TypeParticiple
Rootआ + √चि (धातु) → आचित (कृदन्त, क्त)
विश्वस्मात्from everyone/everything
विश्वस्मात्:
Apādāna
TypeAdjective (used substantively)
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
(Sambodhana)
TypeNoun (address)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
उत्तरःhigher, superior
उत्तरः:
Kartā/Predicative (to implied ‘he is’)
TypeAdjective
Rootउत्तर (प्रातिपदिक)