HomeRig VedaMandala 10Sukta 69Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 10.69

Rishi: Vadhryaśva (associated)
Devata: Agni
Chandas: Jagatī (probable; needs verification)

घृतमग्नेर्वध्र्यश्वस्य वर्धनं घृतमन्नं घृतम्वस्य मेदनम् । घृतेनाहुत उर्विया वि पप्रथे सूर्य इव रोचते सर्पिरासुतिः ॥

घृ॒तम॒ग्नेर्व॑ध्र्य॒श्वस्य॒ वर्ध॑नं घृ॒तमन्नं॑ घृ॒तम्व॑स्य॒ मेद॑नम् । घृ॒तेनाहु॑त उर्वि॒या वि प॑प्रथे॒ सूर्य॑ इव रोचते स॒र्पिरा॑सुतिः ॥

ghṛtám agnér vadhry-aśvásya várdhanam ghṛtám ánnaṃ ghṛtám oṃ íti asya bhédanam | ghṛténa ā́huta urviyā́ ví paprathe sū́rya iva rocate sárpir-āsutiḥ ||

Clarified brightness is Agni’s increase for Vadhryaśva; clarified brightness is his food, clarified brightness his right opening. Offered with that clarity, he expands wide; like the Sun he shines—pressed out as the stream of luminous delight.

घृ॒तम् । अ॒ग्नेः । व॒ध्रि॒ऽअ॒श्वस्य॑ । वर्ध॑नम् । घृ॒तम् । अन्न॑म् । घृ॒तम् । ऊँ॒ इति॑ । अ॒स्य॒ । भेद॑नम् । घृ॒तेन॑ । आऽहु॑तः । उ॒र्वि॒या । वि । प॒प्र॒थे॒ । सूर्यः॑ऽइव । रो॒च॒ते॒ । स॒र्पिःऽआ॑सुतिः ॥घृतम् । अग्नेः । वध्रिअश्वस्य । वर्धनम् । घृतम् । अन्नम् । घृतम् । ऊँ इति । अस्य । भेदनम् । घृतेन । आहुतः । उर्विया । वि । पप्रथे । सूर्यःइव । रोचते । सर्पिःआसुतिः ॥ghṛtam | agneḥ | vadhri-aśvasya | vardhanam | ghṛtam | annam | ghṛtam | oṃ iti | asya | bhedanam | ghṛtena | āhutaḥ | urviyā | vi | paprathe | sūryaḥ-iva | rocate | sarpiḥ-āsutiḥ

घृतम्ghee, clarified butter
घृतम्:
Karma
TypeNoun
Rootघृत- (प्रातिपदिक)
अग्नेःof Agni
अग्नेः:
Sambandha (Genitive)
TypeNoun
Rootअग्नि- (प्रातिपदिक)
वध्र्यश्वस्यof Vadhryaśva
वध्र्यश्वस्य:
Sambandha (Genitive)
TypeNoun (Proper/epithet)
Rootवध्र्यश्व- (प्रातिपदिक; यज्ञीय-नाम)
वर्धनम्increase, strengthening
वर्धनम्:
Karma
TypeNoun
Rootवर्धन- (प्रातिपदिक; √वृध्)
घृतम्ghee
घृतम्:
Karma
TypeNoun
Rootघृत-
अन्नम्food
अन्नम्:
Karma
TypeNoun
Rootअन्न- (प्रातिपदिक)
घृतम्ghee
घृतम्:
Karma
TypeNoun
Rootघृत-
वस्यof wealth / of the good (thing)
वस्य:
Sambandha (Genitive)
TypeNoun
Rootवस्- (प्रातिपदिक; ‘वसु/वस्’ = wealth/good)
मेदनम्fatness, richness, nourishment
मेदनम्:
Karma
TypeNoun
Rootमेदन- (प्रातिपदिक; √मिद्/√मेद् ‘to be fat/juicy’)
घृतेनwith ghee
घृतेन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootघृत-
आहुतःoffered, oblated
आहुतः:
Kartā (of ‘वि पप्रथे/रोचते’ as the described subject)
TypeParticiple (verbal adjective)
Rootआ-√हु (धातु) → आहुत (कृदन्त, PPP)
उर्वियाwith/because of the broad (expanse); widely
उर्विया:
Karaṇa
TypeNoun
Rootउर्वी- (प्रातिपदिक)
विapart, forth, widely
वि:
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/अव्यय)
पप्रथेhas spread out, has expanded
पप्रथे:
Kriyā
TypeVerb
Root√प्रथ् (धातु)
सूर्यःthe Sun
सूर्यः:
Kartā (of रोचते)
TypeNoun
Rootसूर्य- (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
रोचतेshines, is radiant
रोचते:
Kriyā
TypeVerb
Root√रुच् (धातु)
सर्पिरासुतिःthe ghee-libation / ghee-offering
सर्पिरासुतिः:
Kartā (apposition to the shining/spreading subject)
TypeNoun (compound)
Rootसर्पिस्- + आसुति- (प्रातिपदिक; समास)