HomeRig VedaMandala 10Sukta 44Mantra 9
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Sukta 10.44

Devata: Indra (Maghavan)
Chandas: Trishtubh (likely)

इमं बिभर्मि सुकृतं ते अङ्कुशं येनारुजासि मघवञ्छफारुजः । अस्मिन्त्सु ते सवने अस्त्वोक्यं सुत इष्टौ मघवन्बोध्याभगः ॥

इ॒मं बि॑भर्मि॒ सुकृ॑तं ते अङ्कु॒शं येना॑रु॒जासि॑ मघवञ्छफा॒रुज॑: । अ॒स्मिन्त्सु ते॒ सव॑ने अस्त्वो॒क्यं॑ सु॒त इ॒ष्टौ म॑घवन्बो॒ध्याभ॑गः ॥

imáṃ bibharmi súkṛtaṃ te aṅkuśáṃ yéna ārujā́si maghavan śaphā́rujaḥ | asmín tsu te sávane astv okyàṃ sutá iṣṭáu maghavan bodhy ā́bhagaḥ ||

I bear for thee this well-fashioned goad by which, O bounteous one, thou breakest open the hoof-fastness. In this thy pressing may there be a homeward nearness; in the offered Soma and the desired rite, O Maghavan, awaken as the dispenser of the portion.

इ॒मम् । बि॒भ॒र्मि॒ । सुऽकृ॑तम् । ते॒ । अ॒ङ्कु॒शम् । येन॑ । आ॒ऽरु॒जासि॑ । म॒घ॒ऽव॒न् । श॒फ॒ऽआ॒रुजः॑ । अ॒स्मिन् । सु । ते॒ । सव॑ने । अ॒स्तु॒ । ओ॒क्य॑म् । सु॒ते । इ॒ष्टौ । म॒घ॒ऽव॒न् । बो॒धि॒ । आऽभ॑गः ॥इमम् । बिभर्मि । सुकृतम् । ते । अङ्कुशम् । येन । आरुजासि । मघवन् । शफआरुजः । अस्मिन् । सु । ते । सवने । अस्तु । ओक्यम् । सुते । इष्टौ । मघवन् । बोधि । आभगः ॥imam | bibharmi | su-kṛtam | te | aṅkuśam | yena | ārujāsi | magha-van | śapha-ārujaḥ | asmin | su | te | savane | astu | okyam | sute | iṣṭau | magha-van | bodhi | ābhagaḥ

इमम्this
इमम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
बिभर्मिI bear/carry
बिभर्मि:
कर्तृ
TypeVerb
Root√भृ (भरणे)
सुकृतम्well-made
सुकृतम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootसु-कृत (प्रातिपदिक; कृत = √कृ)
तेfor you
ते:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अङ्कुशम्goad, hook
अङ्कुशम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअङ्कुश (प्रातिपदिक)
येनwith which
येन:
करण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आरुजासिyou break, you shatter
आरुजासि:
कर्तृ
TypeVerb
Rootआ-√रुज् (भङ्गे/विदारणे)
मघवन्O bountiful one (Indra)
मघवन्:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative epithet)
Rootमघवन् (प्रातिपदिक; इन्द्रस्य विशेषणम्)
शफ-आरुजःO breaker of the hoof(s)
शफ-आरुजः:
सम्बोधन
TypeCompound (epithet)
Rootशफ (प्रातिपदिक) + आरुज (कृदन्त-प्रातिपदिक; आ-√रुज्)
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
अधिकरण
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु (निपात)
तेof you/your
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सवनेat the pressing (rite)
सवने:
अधिकरण
TypeNoun
Rootसवन (प्रातिपदिक)
अस्तुlet there be
अस्तु:
कर्तृ
TypeVerb
Root√अस् (भुवि)
ओक्यम्a dwelling-place; homelike seat
ओक्यम्:
कर्म/विधेय
TypeAdjective/Noun
Rootओक्य (प्रातिपदिक; ओकस् ‘घर/आवास’ इत्यस्मात्)
सुतःthe pressed (Soma)
सुतः:
कर्तृ
TypeParticiple (PPP) used as noun
Rootसुत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √सु ‘सवने’)
इष्टौin the offering/sacrifice
इष्टौ:
अधिकरण
TypeNoun
Rootइष्टि (प्रातिपदिक)
मघवन्O bountiful one
मघवन्:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative epithet)
Rootमघवन् (प्रातिपदिक)
बोधिbe aware; take notice
बोधि:
कर्तृ
TypeVerb
Root√बुध् (अवबोधने)
towards, hither
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
भगःshare, bounty; good fortune
भगः:
कर्तृ/विधेय
TypeNoun
Rootभग (प्रातिपदिक)