Mantra 5
Sukta 10.33
Rishi: Upamaśravas (traditional attribution for RV 10.33, with familial references in the hymn)
Devata: Indra (implied by haritáḥ ‘tawny steeds’ and abundance of dakṣiṇā; praise-invocation formula)
Chandas: Jagatī (probable for this verse; hymn section uses longer pādas; requires pad-count verification in recitation tradition)
Samhita Patha (Devanagari)
यस्य मा हरितो रथे तिस्रो वहन्ति साधुया । स्तवै सहस्रदक्षिणे ॥
Samhita Patha (IAST)
यस्य॑ मा ह॒रितो॒ रथे॑ ति॒स्रो वह॑न्ति साधु॒या । स्तवै॑ स॒हस्र॑दक्षिणे ॥
Transliteration
yásya mā haríto ráthe tisró váhanti sādhuyā́ | stávaí sahásra-dákṣiṇe ||
Translation
He whose chariot is borne by the three bright steeds—may he, moving in the right and skillful way, be affirmed by our praise, the Lord of a thousand powers of giving.
Padapatha (Word Analysis)
यस्य॑ । मा॒ । ह॒रितः॑ । रथे॑ । ति॒स्रः । वह॑न्ति । सा॒धु॒ऽया । स्तवै॑ । स॒हस्र॑ऽदक्षिणे ॥यस्य । मा । हरितः । रथे । तिस्रः । वहन्ति । साधुया । स्तवै । सहस्रदक्षिणे ॥yasya | mā | haritaḥ | rathe | tisraḥ | vahanti | sādhu-yā | stavai | sahasra-dakṣiṇe
Word by Word
यस्यwhose
यस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी-सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य
माnot / do not
मा:
—
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
हरितःthe bay mares (yellowish/greenish horses)
हरितः:
कर्तृ (वहन्ति इत्यस्य)
TypeNoun
Rootहरित (प्रातिपदिक)
रथेon/in the chariot
रथे:
अधिकरण (स्थानम्)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
तिस्रःthree
तिस्रः:
विशेषण (हरितः इत्यस्य)
TypeNumeral (Adjective)
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
वहन्तिthey carry / they convey
वहन्ति:
क्रिया
TypeVerb
Rootवह्
साधुयाwell, rightly (with good guidance/skill)
साधुया:
करण (रीत्या/साधनम्)
TypeAdjective
Rootसाधु (प्रातिपदिक)
स्तवैpraise! / sing!
स्तवै:
क्रिया
TypeVerb
Rootस्तु
सहस्रदक्षिणेO thousand-fee-giver (one whose gifts/fees are a thousand)
सहस्रदक्षिणे:
सम्बोधन
TypeAdjective (vocative epithet)
Rootसहस्र-दक्षिण (समास-प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय-भावः)