HomeRig VedaMandala 10Sukta 31Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 10.31

Rishi: Unknown/uncertain.
Devata: Ṛta / ethical-cosmic order as guiding principle; implicitly the Gods who uphold Ṛta.
Chandas: Triṣṭubh (probable).

परि चिन्मर्तो द्रविणं ममन्यादृतस्य पथा नमसा विवासेत् । उत स्वेन क्रतुना सं वदेत श्रेयांसं दक्षं मनसा जगृभ्यात् ॥

परि॑ चि॒न्मर्तो॒ द्रवि॑णं ममन्यादृ॒तस्य॑ प॒था नम॒सा वि॑वासेत् । उ॒त स्वेन॒ क्रतु॑ना॒ सं व॑देत॒ श्रेयां॑सं॒ दक्षं॒ मन॑सा जगृभ्यात् ॥

pári cit márto dráviṇaṃ mamanyād ṛtásya pathā́ namasā́ vivāset | utá svéna krátunā sáṃ vadeta śréyāṃsaṃ dákṣaṃ mánasā jagṛbhyāt ||

Even a mortal may encompass the treasure if he serves by the path of Ṛta with reverence. Let him also speak in accord with his own awakened will; let him seize with the mind a more excellent power of skill and discernment.

परि॑ । चि॒त् । मर्तः॑ । द्रवि॑णम् । म॒म॒न्या॒त् । ऋ॒तस्य॑ । प॒था । न॒म॒सा । वि॒वा॒से॒त् । उ॒त । स्वेन॑ । क्रतु॑ना । सम् । व॒दे॒त॒ । श्रेयां॑सम् । दक्ष॑म् । मन॑सा । ज॒गृ॒भ्या॒त् ॥परि । चित् । मर्तः । द्रविणम् । ममन्यात् । ऋतस्य । पथा । नमसा । विवासेत् । उत । स्वेन । क्रतुना । सम् । वदेत । श्रेयांसम् । दक्षम् । मनसा । जगृभ्यात् ॥pari | cit | martaḥ | draviṇam | mamanyāt | ṛtasya | pathā | namasā | vivāset | uta | svena | kratunā | sam | vadeta | śreyāṃsam | dakṣam | manasā | jagṛbhyāt

परिaround; wholly
परि:
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
चित्even; indeed
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
मर्तःa mortal
मर्तः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमर्त (प्रातिपदिक)
द्रविणम्wealth; treasure
द्रविणम्:
कर्म
TypeNoun
Rootद्रविण (प्रातिपदिक)
ममन्यात्should think/consider
ममन्यात्:
TypeVerb
Root√मन् (मन्यते)
ऋतस्यof ṛta (cosmic order/truth)
ऋतस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
पथाby the path
पथा:
करण
TypeNoun
Rootपथ (प्रातिपदिक)
नमसाwith reverence; with homage
नमसा:
करण
TypeNoun
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
विवासेत्should honor; should serve
विवासेत्:
TypeVerb
Root√वास् (विवासयति/विवासते; ‘to honor, to serve’ वैदिक)
उतand; also
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
स्वेनwith one’s own
स्वेन:
करण
TypeAdjective/Pronoun
Rootस्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
क्रतुनाwith resolve; with (ritual) intelligence/will
क्रतुना:
करण
TypeNoun
Rootक्रतु (प्रातिपदिक)
सम्together; fully
सम्:
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
वदेतshould speak; should confer
वदेत:
TypeVerb
Root√वद्
श्रेयांसम्the better; the more excellent
श्रेयांसम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootश्रेयस् (प्रातिपदिक; तुलनात्मक)
दक्षम्skill; competence; the capable one (skill)
दक्षम्:
कर्म
TypeNoun/Adjective
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
मनसाwith the mind
मनसा:
करण
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
जगृभ्यात्should grasp; should take up
जगृभ्यात्:
TypeVerb
Root√ग्रह् (गृह्णाति)