HomeRig VedaMandala 10Sukta 18Mantra 9
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Sukta 10.18

Rishi: RV 10.18 funerary hymn seer tradition.
Devata: Kṣatra/Varcas/Bala as empowering forces; the community’s heroic energy (suvīra) is invoked.
Chandas: Triṣṭubh.

धनुर्हस्तादाददानो मृतस्यास्मे क्षत्राय वर्चसे बलाय । अत्रैव त्वमिह वयं सुवीरा विश्वाः स्पृधो अभिमातीर्जयेम ॥

धनु॒र्हस्ता॑दा॒ददा॑नो मृ॒तस्या॒स्मे क्ष॒त्राय॒ वर्च॑से॒ बला॑य । अत्रै॒व त्वमि॒ह व॒यं सु॒वीरा॒ विश्वा॒: स्पृधो॑ अ॒भिमा॑तीर्जयेम ॥

dhánur hástād ā́dadāno mṛtásyā́smé kṣatrā́ya várcase bálāya | atráivá tvám ihá vayáṃ suvī́rā víśvāḥ spṛ́dho abhímātīr jayema ||

Taking the bow from the hand of the dead, for our lordly power, for luminous force, for strength—remain here. Here may we, rich in heroic souls, conquer all hostilities and all assailing powers of division.

धनुः॑ । हस्ता॑त् । आ॒ऽददा॑नः । मृ॒तस्य॑ । अ॒स्मे इति॑ । क्ष॒त्राय॑ । वर्च॑से । बला॑य । अत्र॑ । ए॒व । त्वम् । इ॒ह । व॒यम् । सु॒ऽवीराः॑ । विश्वाः॑ । स्पृधः॑ । अ॒भिऽमा॑तीः । ज॒ये॒म॒ ॥धनुः । हस्तात् । आददानः । मृतस्य । अस्मे इति । क्षत्राय । वर्चसे । बलाय । अत्र । एव । त्वम् । इह । वयम् । सुवीराः । विश्वाः । स्पृधः । अभिमातीः । जयेम ॥dhanuḥ | hastāt | ādadānaḥ | mṛtasya | asme iti | kṣatrāya | varcase | balāya | atra | eva | tvam | iha | vayam | su-vīrāḥ | viśvāḥ | spṛdhaḥ | abhi-mātīḥ | jayema

धनुःbow
धनुः:
कर्म (आददानः इति क्रियायाः)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक)
हस्तात्from the hand
हस्तात्:
अपादान
TypeNoun
Rootहस्त (प्रातिपदिक)
आददानःtaking up / receiving
आददानः:
कर्तृ
TypeVerb
Root√दा (आ + दा) / √दद् (आददान- इति वर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययः)
मृतस्यof the dead (man)
मृतस्य:
सम्बन्ध (धनुः इत्यस्य)
TypeNoun/Adjective
Rootमृत (√मृ + क्त) / मृत (प्रातिपदिक)
अस्मेto us / for us
अस्मे:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
क्षत्रायfor dominion / sovereignty
क्षत्राय:
प्रयोजन/सम्प्रदान (उद्देश्य)
TypeNoun
Rootक्षत्र (प्रातिपदिक)
वर्चसेfor splendor
वर्चसे:
प्रयोजन/सम्प्रदान (उद्देश्य)
TypeNoun
Rootवर्चस् (प्रातिपदिक)
बलायfor strength
बलाय:
प्रयोजन/सम्प्रदान (उद्देश्य)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
अत्रhere
अत्र:
अधिकरण (देश)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
एवindeed / just
एव:
सम्बन्ध/निपात (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ (अस्तु/भव इत्यर्थे)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम)
इहhere
इह:
अधिकरण (देश)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
वयम्we
वयम्:
कर्तृ (जयेम इति)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
सुवीराःhaving good heroes / brave sons
सुवीराः:
कर्तृ-विशेषण (वयम्)
TypeAdjective
Rootसु-वीर (प्रातिपदिक; उपसर्गपूर्वक समास)
विश्वाःall
विश्वाः:
कर्म-विशेषण
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
स्पृधःrivalries / contests
स्पृधः:
कर्म (जयेम)
TypeNoun
Rootस्पृध् (प्रातिपदिक; स्त्री)
अभिमातीःhostilities / assaults
अभिमातीः:
कर्म (जयेम)
TypeNoun
Rootअभि-माति (प्रातिपदिक; स्त्री)
जयेमmay we conquer
जयेम:
क्रिया
TypeVerb
Root√जि (जयति)