Previous Mantra

Mantra 5

Sukta 10.149

Devata: Savitṛ (Savitar)

हिरण्यस्तूपः सवितर्यथा त्वाङ्गिरसो जुह्वे वाजे अस्मिन् । एवा त्वार्चन्नवसे वन्दमानः सोमस्येवांशुं प्रति जागराहम् ॥

हिर॑ण्यस्तूपः सवित॒र्यथा॑ त्वाङ्गिर॒सो जु॒ह्वे वाजे॑ अ॒स्मिन् । ए॒वा त्वार्च॒न्नव॑से॒ वन्द॑मान॒: सोम॑स्येवां॒शुं प्रति॑ जागरा॒हम् ॥

hiraṇyá-stūpaḥ savitar yáthā tvā ā́ṅgirasaḥ júhve vā́je asmín | evā́ tvā́rcann ávase vándamānaḥ sómasya-ivāṃśúṃ práti jāgarāhám ||

O Savitṛ of the golden summit, as the Aṅgirasas invoked you in this plenitude of force, so I too, singing to you for help and adoring, keep wakeful toward you—like one who watches for Soma’s shining ray—until your impulsion becomes active in us.

हिर॑ण्यऽस्तूपः । स॒वि॒तः॒ । यथा॑ । त्वा॒ । आ॒ङ्गि॒र॒सः । जु॒ह्वे । वाजे॑ । अ॒स्मिन् । ए॒व । त्वा॒ । अर्च॑न् । अव॑से । वन्द॑मानः । सोम॑स्यऽइव । अं॒शुम् । प्रति॑ । जा॒ग॒र॒ । अ॒हम् ॥हिरण्यस्तूपः । सवितः । यथा । त्वा । आङ्गिरसः । जुह्वे । वाजे । अस्मिन् । एव । त्वा । अर्चन् । अवसे । वन्दमानः । सोमस्यइव । अंशुम् । प्रति । जागर । अहम् ॥hiraṇya-stūpaḥ | savitaḥ | yathā | tvā | āṅgirasaḥ | juhve | vāje | asmin | eva | tvā | arcan | avase | vandamānaḥ | somasya-iva | aṃśum | prati | jāgara | aham

हिरण्यस्तूपःthe golden-tufted/ golden-crested (one)
हिरण्यस्तूपः:
Kartā
TypeNoun
Rootहिरण्य- + स्तूप- (प्रातिपदिक) अथवा समासः हिरण्य-स्तूप-
सवितःO Savitar
सवितः:
Sambodhana
TypeNoun
Rootसवितृ- (प्रातिपदिक)
यथाas, just as
यथा:
(उपमान/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
अङ्गिरसःthe Aṅgirases (priests)
अङ्गिरसः:
Kartā
TypeNoun
Rootअङ्गिरस्- (प्रातिपदिक)
जुह्वेthey offer (oblation)
जुह्वे:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootहु (धातु) → जुहू- (कृदन्त/नामधातु-आधारित रूप) अथवा √हु का लिट्/लट्-रूप (वेदिक)
वाजेin the contest/for the prize (vāja)
वाजे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootवाज- (प्रातिपदिक)
अस्मिन्in this (rite/occasion)
अस्मिन्:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम)
एवthus, just so
एव:
(निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
अर्चन्they praised
अर्चन्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्च् (धातु)
अवसेfor help, for aid
अवसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootअवस्- (प्रातिपदिक)
वन्दमानः(he) worshipping, praising
वन्दमानः:
Kartā
TypeParticiple
Rootवन्द् (धातु) → वन्दमान- (शतृ/शानच् कृदन्त, आत्मनेपदी)
सोमस्यof Soma
सोमस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootसोम- (प्रातिपदिक)
इवlike
इव:
(उपमा)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
अंशुम्the ray/beam (also: Soma-stalk)
अंशुम्:
Karma
TypeNoun
Rootअंशु- (प्रातिपदिक)
प्रतिtowards, in response to
प्रति:
(दिशा/प्रत्यभिमुखता)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
जागरbe awake / keep watch
जागर:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootजागृ (धातु)
अहम्I
अहम्:
Kartā
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम)