Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Sukta 10.112

Devata: Gaṇapati (Gaṇa-pati)
Chandas: Trishtubh (probable; requires verification)

नि षु सीद गणपते गणेषु त्वामाहुर्विप्रतमं कवीनाम् । न ऋते त्वत्क्रियते किं चनारे महामर्कं मघवञ्चित्रमर्च ॥

नि षु सी॑द गणपते ग॒णेषु॒ त्वामा॑हु॒र्विप्र॑तमं कवी॒नाम् । न ऋ॒ते त्वत्क्रि॑यते॒ किं च॒नारे म॒हाम॒र्कं म॑घवञ्चि॒त्रम॑र्च ॥

ní ṣú sīda gaṇapate gaṇéṣu tvā́m āhur vípratamaṃ kavīnā́m | ná ṛté tvát kriyate kíṃ canā́re mahā́m arkaṃ maghavāñ citrám arca ||

Sit down firmly, O Lord of the Hosts, among the hosts; thee they call the most inspired of the seers. Without thee nothing at all is accomplished, whether near or far. O Maghavan, chant the great and shining hymn of power.

नि । सु । सी॒द॒ । ग॒ण॒ऽप॒ते॒ । ग॒णेषु॑ । त्वाम् । आ॒हुः॒ । विप्र॑ऽतमम् । क॒वी॒नाम् । न । ऋ॒ते । त्वत् । क्रि॒य॒ते॒ । किम् । च॒न । आ॒रे । म॒हाम् । अ॒र्कम् । म॒घ॒ऽव॒न् । चि॒त्रम् । अ॒र्च॒ ॥नि । सु । सीद । गणपते । गणेषु । त्वाम् । आहुः । विप्रतमम् । कवीनाम् । न । ऋते । त्वत् । क्रियते । किम् । चन । आरे । महाम् । अर्कम् । मघवन् । चित्रम् । अर्च ॥ni | su | sīda | gaṇa-pate | gaṇeṣu | tvām | āhuḥ | vipra-tamam | kavīnām | na | ṛte | tvat | kriyate | kim | cana | āre | mahām | arkam | magha-van | citram | arca

निdown; in; (prefix)
नि:
TypeIndeclinable
Rootनि (upasarga) निय् (PIE *ni)
सुwell; completely; (intensifier/prefix)
सु:
TypeIndeclinable
Rootसु (upasarga/avyaya)
सीदsit down; take a seat
सीद:
(addressed to) Kartā
TypeVerb
Root√सद् (सीदति)
गणपतेO Lord of the hosts (Gaṇapati)
गणपते:
Sambodhana
TypeNoun
Rootगणपति (प्रातिपदिक: गण + पति)
गणेषुamong the hosts/companies
गणेषु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (त्वद्-)
आहुःthey have said; they call
आहुः:
Kriyā
TypeVerb
Root√अह् (आह) / √वच् (पर्यायार्थे ‘to say’)
विप्रतमम्most inspired/most sage-like
विप्रतमम्:
Karma (predicate to त्वाम्)
TypeAdjective
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
कवीनाम्of the poets/seers
कवीनाम्:
Ṣaṣṭhī-sambandha
TypeNoun
Rootकवि (प्रातिपदिक)
not
:
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध)
ऋतेwithout; except
ऋते:
TypeIndeclinable
Rootऋते (avyaya; from ऋत/√ऋ)
त्वत्from you; without you
त्वत्:
Apādāna (with ऋते) / source of exclusion
TypePronoun
Rootयुष्मद् (त्वद्-)
क्रियतेis done; is accomplished
क्रियते:
Kriyā
TypeVerb
Root√कृ (कृणोति)
किम्what; anything
किम्:
Karma (of क्रियते)
TypePronoun
Rootकिम् (प्रश्न/अनिर्दिष्ट)
चनeven; at all
चन:
TypeIndeclinable
Rootचन (enclitic particle)
अरेO! hey!
अरे:
Sambodhana
TypeIndeclinable
Rootअरे (सम्बोधन-निपात)
महाgreat
महा:
Karma (qualifier)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक; Vedic stem महा-)
अर्कम्hymn; song of praise
अर्कम्:
Karma (of अर्च) / object of praise
TypeNoun
Rootअर्क (प्रातिपदिक)
मघवन्O bountiful one (Maghavan)
मघवन्:
Sambodhana
TypeNoun
Rootमघवन् (प्रातिपदिक)
चित्रम्bright; splendid; wondrous
चित्रम्:
Karma (qualifier)
TypeAdjective
Rootचित्र (प्रातिपदिक)
अर्चpraise; sing
अर्च:
(addressed to) Kartā
TypeVerb
Root√अर्च् (अर्चति)