HomeRig VedaMandala 10Sukta 103Mantra 10
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 10

Sukta 10.103

Devata: Indra (Maghavan, Vṛtrahan)
Chandas: Trishtubh (probable)

उद्धर्षय मघवन्नायुधान्युत्सत्वनां मामकानां मनांसि । उद्वृत्रहन्वाजिनां वाजिनान्युद्रथानां जयतां यन्तु घोषाः ॥

उद्ध॑र्षय मघव॒न्नायु॑धा॒न्युत्सत्व॑नां माम॒कानां॒ मनां॑सि । उद्वृ॑त्रहन्वा॒जिनां॒ वाजि॑ना॒न्युद्रथा॑नां॒ जय॑तां यन्तु॒ घोषा॑: ॥

úddharṣaya maghavann ā́yudhāny utsátvanāṃ māmakā́nāṃ mánāṃsi | úd vṛtrahan vā́jināṃ vā́jināny úd ráthānāṃ jáyatāṃ yántu ghóṣāḥ ||

Rouse up, O Maghavan, the weapons; rouse up the hearts of my fighters. O slayer of Vṛtra, lift up the plenitudes of the strong; lift up the chariots—let the cries of the victorious go forth.

उत् । ह॒र्ष॒य॒ । म॒घ॒ऽव॒न् । आयु॑धानि । उत् । सत्व॑नाम् । मा॒म॒काना॑म् । मनां॑सि । उत् । वृ॒त्र॒ऽह॒न् । वा॒जिना॑म् । वाजि॑नानि । उत् । रथा॑नाम् । जय॑ताम् । य॒न्तु॒ । घोषाः॑ ॥उत् । हर्षय । मघवन् । आयुधानि । उत् । सत्वनाम् । मामकानाम् । मनांसि । उत् । वृत्रहन् । वाजिनाम् । वाजिनानि । उत् । रथानाम् । जयताम् । यन्तु । घोषाः ॥ut | harṣaya | magha-van | āyudhāni | ut | satvanām | māmakānām | manāṃsi | ut | vṛtra-han | vājinām | vājināni | ut | rathānām | jayatām | yantu | ghoṣāḥ

उद्धर्षयrouse up, excite
उद्धर्षय:
(predicate; governs कर्म)
TypeVerb
Rootउद्-√हृष् (हृष्) / caus. हर्षय
मघवन्O bountiful one (Indra)
मघवन्:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootमघवन् (प्रातिपदिक)
आयुधानिweapons
आयुधानि:
कर्म
TypeNoun
Rootआयुध (प्रातिपदिक)
उत्सत्वनाम्of the champions/warriors
उत्सत्वनाम्:
षष्ठी-सम्बन्ध (of/among)
TypeNoun
Rootउत्सत्व (प्रातिपदिक)
मामकानाम्of our (people)
मामकानाम्:
षष्ठी-सम्बन्ध
TypeAdjective (pronominal)
Rootमामक (प्रातिपदिक; ‘our/ours’)
मनांसिminds, spirits
मनांसि:
कर्म
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
उद्वृत्रहन्O slayer of Vṛtra, arise!
उद्वृत्रहन्:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootउद् + वृत्रहन् (प्रातिपदिक; epithet of Indra)
वाजिनाम्of the racers/steeds, of the prize-winners
वाजिनाम्:
षष्ठी-सम्बन्ध
TypeNoun/Adjective
Rootवाजिन् (प्रातिपदिक)
वाजिनानिthe racing forces/teams (lit. ‘swift ones’)
वाजिनानि:
कर्म
TypeNoun (collective)
Rootवाजिन (प्रातिपदिक; neut. pl. used substantively)
उद्रथानाम्of the chariots (raised/roused)
उद्रथानाम्:
षष्ठी-सम्बन्ध
TypeNoun
Rootउद् + रथ (प्रातिपदिक)
जयताम्of those who are conquering / victorious
जयताम्:
विशेषण (qualifier)
TypeVerb (participle)
Root√जि (जि) / जय
यन्तुlet (them) go/come forth
यन्तु:
(predicate; kartā = घोषाः)
TypeVerb
Root√या (या) / यन्
घोषाःshouts, battle-cries
घोषाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootघोष (प्रातिपदिक)