HomeRig VedaMandala 1Sukta 94Mantra 12
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 12

Sukta 1.94

Rishi: Gopavana Ātreya (traditionally for RV 1.94)
Devata: Agni (with Mitra-Varuṇa and Maruts invoked as allied powers)
Chandas: Triṣṭubh (11-syllable pādas; hymn largely Triṣṭubh)

अयं मित्रस्य वरुणस्य धायसेऽवयातां मरुतां हेळो अद्भुतः । मृळा सु नो भूत्वेषां मनः पुनरग्ने सख्ये मा रिषामा वयं तव ॥

अ॒यं मि॒त्रस्य॒ वरु॑णस्य॒ धाय॑सेऽवया॒तां म॒रुतां॒ हेळो॒ अद्भु॑तः । मृ॒ळा सु नो॒ भूत्वे॑षां॒ मन॒: पुन॒रग्ने॑ स॒ख्ये मा रि॑षामा व॒यं तव॑ ॥

ayáṃ mitrásya váruṇasya dhā́yase 'vayātā́ṃ marútāṃ héḷo ádbhutaḥ | mṛḷā́ su no bhū́tveṣāṃ mánaḥ púnar agne sakhyé mā́ riṣāmā vayáṃ táva ||

This is for the sustaining power of Mitra and Varuṇa; let the marvellous wrath of the Maruts be turned away. Be gracious to us; let their mind turn back (from hostility); O Agni, in thy friendship may we not be harmed, we who are thine.

अ॒यम् । मि॒त्रस्य॑ । वरु॑णस्य । धाय॑से । अ॒व॒ऽया॒ताम् । म॒रुता॒म् । हेळः॑ । अद्भु॑तः । मृ॒ळ । सु । नः॒ । भूतु॑ । ए॒षा॒म् । मनः॑ । पुनः॑ । अग्ने॑ । स॒ख्ये । मा । रि॒षा॒म॒ । व॒यम् । तव॑ ॥अयम् । मित्रस्य । वरुणस्य । धायसे । अवयाताम् । मरुताम् । हेळः । अद्भुतः । मृळ । सु । नः । भूतु । एषाम् । मनः । पुनः । अग्ने । सख्ये । मा । रिषाम । वयम् । तव ॥ayam | mitrasya | varuṇasya | dhāyase | ava-yātām | marutām | heḷaḥ | adbhutaḥ | mṛḷa | su | naḥ | bhūtu | eṣām | manaḥ | punaḥ | agne | sakhye | mā | riṣāma | vayam | tava

अयम्this (one/Agni)
अयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मित्रस्यof Mitra
मित्रस्य:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
वरुणस्यof Varuṇa
वरुणस्य:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootवरुण (प्रातिपदिक)
धायसेfor (their) support/ordinance
धायसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootधायस् (प्रातिपदिक; ‘धायस्’ = पोषण/धारण/स्थापन-शक्ति)
अवयाताम्let (it) go away / be averted
अवयाताम्:
Kriyā
TypeVerb
Rootअव-या (धातु: या ‘to go’ उपसर्ग: अव) / वैदिक-प्रयोगः ‘अवयात’ = अपगमन/निवृत्ति
मरुताम्of the Maruts
मरुताम्:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootमरुत् (प्रातिपदिक)
हेळःwrath
हेळः:
Kartā
TypeNoun
Rootहेळस्/हेळ (प्रातिपदिक; ‘wrath, anger’)
अद्भुतःmarvellous/strange
अद्भुतः:
Kartā
TypeAdjective
Rootअद्भुत (प्रातिपदिक)
मृळाbe gracious
मृळा:
Kriyā
TypeVerb
Rootमृळ् (धातु; ‘to be gracious, to show mercy’)
सुwell, kindly
सु:
Kriyā-viśeṣaṇa
TypeIndeclinable
Rootसु (निपात/अव्यय)
नःto us / for us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Kriyā (पूर्वकर्म)
TypeVerbal derivative
Rootभू (धातु)
एषाम्of these (gods)
एषाम्:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मनःmind, intention
मनः:
Karma
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
पुनःagain, back
पुनः:
Kriyā-viśeṣaṇa
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
अग्नेO Agni
अग्ने:
Sambodhana
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
सख्येin friendship
सख्ये:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसख्य (प्रातिपदिक; ‘friendship’)
माdo not
मा:
Kriyā-pratiṣedha
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध-अव्यय)
रिषामmay we be harmed / may we suffer
रिषाम:
Kriyā
TypeVerb
Rootरिष् (धातु; ‘to be harmed, to suffer loss’)
वयम्we
वयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तवof you, your
तव:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)