HomeRig VedaMandala 1Sukta 93Mantra 1
Next Mantra

Mantra 1

Sukta 1.93

Rishi: Uncertain here from supplied data; traditionally RV 1.93 is attributed to seers of the Gotama lineage (needs external confirmation)
Devata: Agni-Soma (dual deity)
Chandas: Gāyatrī/Anuṣṭubh-like? (requires verification; verse appears in a compact form but needs metrical count)

अग्नीषोमाविमं सु मे शृणुतं वृषणा हवम् । प्रति सूक्तानि हर्यतं भवतं दाशुषे मयः ॥

अग्नी॑षोमावि॒मं सु मे॑ शृणु॒तं वृ॑षणा॒ हव॑म् । प्रति॑ सू॒क्तानि॑ हर्यतं॒ भव॑तं दा॒शुषे॒ मय॑: ॥

agnī́ṣomāv imáṃ sú me śṛṇutáṃ vṛṣaṇā hávam | práti sūkṭā́ni haryataṃ bhávataṃ dāśúṣe máyaḥ ||

Agni and Soma, hear well this my call, O two puissant powers. Take delight in these well-fashioned words; become for the giver a force of gladness and inner ease.

अग्नी॑षोमौ । इ॒मम् । सु । मे॒ । शृ॒णु॒तम् । वृ॒ष॒णा॒ । हव॑म् । प्रति॑ । सु॒ऽउ॒क्तानि॑ । ह॒र्य॒त॒म् । भव॑तम् । दा॒शुषे॑ । मयः॑ ॥अग्नीषोमौ । इमम् । सु । मे । शृणुतम् । वृषणा । हवम् । प्रति । सुउक्तानि । हर्यतम् । भवतम् । दाशुषे । मयः ॥agnīṣomau | imam | su | me | śṛṇutam | vṛṣaṇā | havam | prati | su-uktāni | haryatam | bhavatam | dāśuṣe | mayaḥ

अग्नीषोमाO Agni and Soma
अग्नीषोमा:
सम्बोधन (आह्वान/उद्देश्य) रूपेण
TypeNoun (dual compound)
Rootअग्नि- + सोम- (द्वन्द्व-समास प्रातिपदिक) → अग्नीषोम-
इमम्this
इमम्:
कर्म (शृणुतम् इत्यस्य)
TypePronoun/Determiner
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सुwell, kindly
सु:
विशेषण-भावेन (क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootसु (निपात/उपसर्गार्थ अव्यय)
मेof me / to me
मे:
सम्बन्ध (मम) / सम्प्रदान (मह्यम्) सन्दर्भे
TypePronoun
Rootअहम् (अस्मद्-प्रातिपदिक)
शृणुतम्hear (you two)!
शृणुतम्:
क्रिया (आह्वान/आज्ञा)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
वृषणाO you two mighty/virile ones
वृषणा:
सम्बोधन (अग्नीषोमयोः विशेषणम्)
TypeAdjective (vocative dual)
Rootवृषन्- (प्रातिपदिक; ‘बलवान्/वृषभवत्’)
हवम्invocation, call
हवम्:
कर्म (शृणुतम् इत्यस्य)
TypeNoun
Rootहव- (प्रातिपदिक; √हू ‘आह्वाने’ से)
प्रतिtowards, in response to
प्रति:
दिशा/सम्बन्ध (क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
सूक्तानिwell-spoken hymns
सूक्तानि:
कर्म (हर्यतम् इत्यस्य)
TypeNoun (collective)
Rootसु-उक्त- (कृदन्त-प्रातिपदिक; √वच् ‘वचने’)
हर्यतम्take delight / be eager (you two)
हर्यतम्:
क्रिया (आह्वान/आज्ञा)
TypeVerb
Rootहृ/हर् (धातु; ‘हर्षे/गत्यर्थे’—वैदिके ‘प्रसन्नं भवति/आगच्छति’ अर्थे)
भवतम्be (you two)!
भवतम्:
क्रिया (आह्वान/आज्ञा)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
दाशुषेto the worshipper/giver
दाशुषे:
सम्प्रदान (यजमानाय/दातृभक्ताय)
TypeParticiple used as noun
Rootदाश्वस्-/दाशुष् (कृदन्त-प्रातिपदिक; √दाश्/दश् ‘दान/पूजने’)
मयःjoy, blessing, favor
मयः:
प्रधानेन कर्म/फल (भवतम्—‘be as blessing/joy’)
TypeNoun
Rootमयस्- (प्रातिपदिक; ‘आनन्द/सुख/उपकार’)