Mantra 3
Sukta 1.74
Rishi: Gopavana Ātreya
Devata: Agni
Chandas: Gāyatrī (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
उत ब्रुवन्तु जन्तव उदग्निर्वृत्रहाजनि । धनंजयो रणेरणे ॥
Samhita Patha (IAST)
उ॒त ब्रु॑वन्तु ज॒न्तव॒ उद॒ग्निर्वृ॑त्र॒हाज॑नि । ध॒नं॒ज॒यो रणे॑रणे ॥
Transliteration
utá bruvantu jantáva úd agnír vṛtra-hā́ ajani | dhanam-jayó raṇé-raṇe ||
Translation
And let the beings proclaim: ‘Agni has arisen, the slayer of Vṛtra’—the winner of plenitude in every battle, the conqueror in each encounter of the soul.
Padapatha (Word Analysis)
उ॒त । ब्रु॒व॒न्तु॒ । ज॒न्तवः॑ । उत् । अ॒ग्निः । वृ॒त्र॒ऽहा । अ॒ज॒नि॒ । ध॒न॒म्ऽज॒यः । रणे॑ऽरणे ॥उत । ब्रुवन्तु । जन्तवः । उत् । अग्निः । वृत्रहा । अजनि । धनम्जयः । रणेरणे ॥uta | bruvantu | jantavaḥ | ut | agniḥ | vṛtra-hā | ajani | dhanam-jayaḥ | raṇe--raṇe
Word by Word
उतand, also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
ब्रुवन्तुlet them speak / may they say
ब्रुवन्तु:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
जन्तवःcreatures, beings
जन्तवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootजन्तु (प्रातिपदिक)
उतand also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
अग्निःAgni (fire-god)
अग्निः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
वृत्रहाVṛtra-slayer
वृत्रहा:
कर्तृ (अग्नेः विशेषणम्)
TypeNoun (epithet)
Rootवृत्रहन् (प्रातिपदिक; वृत्र + हन्)
अजनिwas born / came into being
अजनि:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
धनंजयःwinner of wealth
धनंजयः:
कर्तृ (अग्नेः विशेषणम्)
TypeNoun (epithet)
Rootधनंजय (प्रातिपदिक; धनम् + जय)
रणेin battle
रणे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootरण (प्रातिपदिक)
रणेin battle (again and again)
रणे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootरण (प्रातिपदिक)