Mantra 7
Sukta 1.3
Rishi: Madhucchandas Vaiśvāmitra (attributed seer for RV 1.1–1.11; for this early Agni/All-gods sequence within RV 1.3, the family attribution remains Vaiśvāmitra in many traditions).
Devata: Viśve Devāḥ (All the Gods) invited to the Soma offering.
Chandas: Gāyatrī (3 × 8 syllables; common in early Mandala 1 invocations).
Samhita Patha (Devanagari)
ओमासश्चर्षणीधृतो विश्वे देवास आ गत । दाश्वांसो दाशुषः सुतम् ॥
Samhita Patha (IAST)
ओमा॑सश्चर्षणीधृतो॒ विश्वे॑ देवास॒ आ ग॑त । दा॒श्वांसो॑ दा॒शुष॑: सु॒तम् ॥
Transliteration
ómāsaś carṣaṇī-dhṛto víśve devāsa ā́ gát | dāśvā́ṃso dāśúṣaḥ sutám ||
Translation
O all you divine powers, upholders of the human worlds, come here with your swift plenitudes; for the giver who offers, there is the pressed Soma—may you drink and strengthen the inner sacrifice.
Padapatha (Word Analysis)
ओमा॑सः । च॒र्ष॒णि॒ऽधृतः॒ । विश्वे॑ । दे॒वा॒सः॒ । आ । ग॒त॒ । दा॒श्वांसः॑ । दा॒शुषः॑ । सु॒तम् ॥ओमासः । चर्षणिधृतः । विश्वे । देवासः । आ । गत । दाश्वांसः । दाशुषः । सुतम् ॥omāsaḥ | carṣaṇi-dhṛtaḥ | viśve | devāsaḥ | ā | gata | dāśvāṃsaḥ | dāśuṣaḥ | sutam
Word by Word
ओमासःhelpers/protectors (a class/epithet of gods)
ओमासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootओमन् (प्रातिपदिक) < √अव्/√ओ (रक्षण/सहायार्थे; वैदिक) (निरुक्तपरम्परा: ‘ओम’ = सहाय/रक्षा)
चर्षणीधृतःupholders/supporters of the peoples
चर्षणीधृतः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective (compound epithet)
Rootचर्षणी-धृत् (समास: चर्षणी ‘मनुष्य/जन’ + धृत् ‘धारयितृ’ < √धृ ‘धारणे’)
विश्वेall
विश्वे:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविश्व (सर्व) (प्रातिपदिक)
देवासःthe gods
देवासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
आhither; towards (us)
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
गतcome!
गत:
—
TypeVerb (imperative)
Root√गम् (गत्यर्थे)
दाश्वांसः(you) who have given/been bountiful; beneficent
दाश्वांसः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective (participial)
Rootदाश्वांस् (कृदन्त; परिपूर्ण/परिपाक-भागवत्) < √दाश्/√दश् (दान/पूजन/सेवनार्थे; वैदिक)
दाशुषःof the worshipper/giver
दाशुषः:
सम्प्रदान (अर्थतः ‘यजमानस्य/दातुः’ सम्बन्धः)
TypeNoun/Adjective (participial, genitive)
Rootदाशुष् (कृदन्त) < √दाश्/√दश् (दान/पूजनार्थे; वैदिक)
सुतम्the pressed (Soma); the Soma-juice
सुतम्:
कर्म
TypeNoun (participle used as noun)
Rootसुत (कृदन्त) < √सु (सोमस्य) ‘to press/extract’