Mantra 15
Sukta 1.25
Rishi: वसिष्ठ (Vasiṣṭha) (traditional attribution for RV 1.25)
Devata: वरुण (Varuṇa)
Chandas: त्रिष्टुभ् (Triṣṭubh)
Samhita Patha (Devanagari)
उत यो मानुषेष्वा यशश्चक्रे असाम्या । अस्माकमुदरेष्वा ॥
Samhita Patha (IAST)
उ॒त यो मानु॑षे॒ष्वा यश॑श्च॒क्रे असा॒म्या । अ॒स्माक॑मु॒दरे॒ष्वा ॥
Transliteration
utá yó mā́nuṣeṣv ā́ yáśaś cakré asā́myā | asmā́kam udáreṣv ā́ ||
Translation
And he who among mortals has fashioned a glory not to be equalled—may that power enter even into our depths, into the inner chambers of our being, to build the same wideness and rightness in us.
Padapatha (Word Analysis)
उ॒त । यः । मानु॑षेषु । आ । यशः॑ । च॒क्रे । असा॑मि । आ । अ॒स्माक॑म् । उ॒दरे॑षु । आ ॥उत । यः । मानुषेषु । आ । यशः । चक्रे । असामि । आ । अस्माकम् । उदरेषु । आ ॥uta | yaḥ | mānuṣeṣu | ā | yaśaḥ | cakre | asāmi | ā | asmākam | udareṣu | ā
Word by Word
उतand; also; moreover
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
यःwho (he who)
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मानुषेषुamong humans
मानुषेषु:
Adhikaraṇa
TypeNoun/Adjective
Rootमानुष (प्रातिपदिक; ‘human’)
आunto; towards; (as preverb intensifying/goal-directed)
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
यशःfame; glory
यशः:
Karma
TypeNoun
Rootयशस् (नपुंसकलिङ्ग-प्रातिपदिक)
चक्रेhas made; has wrought
चक्रे:
—
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
असाम्याwith unequalled (power); unsurpassedly
असाम्या:
Karaṇa
TypeNoun/Adjective
Rootअसाम्य (प्रातिपदिक; a-/साम्य ‘equality’)
अस्माकम्of us; our
अस्माकम्:
—
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
उदरेषुin (our) bellies; in the wombs
उदरेषु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootउदर (प्रातिपदिक)
आunto; into
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)