HomeRig VedaMandala 1Sukta 180Mantra 10
Previous Mantra

Mantra 10

Sukta 1.180

Rishi: Unknown/varied (Ashvin hymn tradition; requires external index for exact rishi of RV 1.180)
Devata: Aśvinau
Chandas: Triṣṭubh (probable)

तं वां रथं वयमद्या हुवेम स्तोमैरश्विना सुविताय नव्यम् । अरिष्टनेमिं परि द्यामियानं विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥

तं वां॒ रथं॑ व॒यम॒द्या हु॑वेम॒ स्तोमै॑रश्विना सुवि॒ताय॒ नव्य॑म् । अरि॑ष्टनेमिं॒ परि॒ द्यामि॑या॒नं वि॒द्यामे॒षं वृ॒जनं॑ जी॒रदा॑नुम् ॥

táṃ vāṃ ráthaṃ vayám adyá huvema stómair aśvinā suvitā́ya návyam | áriṣṭanemiṃ pári dyā́m iyānáṃ vidyā́meṣáṃ vṛ́janaṃ jīrá-dānum ||

That chariot of yours we call today with hymns, O Ashvins, for a new and widening good passage. With unbroken wheels, moving around heaven, may we find the impulsion and the victorious opening, and the swift-giving flow of your grace.

तम् । वा॒म् । रथ॑म् । व॒यम् । अ॒द्य । हु॒वे॒म॒ । स्तोमैः॑ । अ॒श्वि॒ना॒ । सु॒वि॒ताय॑ । नव्य॑म् । अरि॑ष्टऽनेमिम् । परि॑ । द्याम् । इ॒या॒नम् । वि॒द्याम॑ । इ॒षम् । वृ॒जन॑म् । जी॒रऽदा॑नुम् ॥तम् । वाम् । रथम् । वयम् । अद्य । हुवेम । स्तोमैः । अश्विना । सुविताय । नव्यम् । अरिष्टनेमिम् । परि । द्याम् । इयानम् । विद्याम । इषम् । वृजनम् । जीरदानुम् ॥tam | vām | ratham | vayam | adya | huvema | stomaiḥ | aśvinā | suvitāya | navyam | ariṣṭa-nemim | pari | dyām | iyānam | vidyāma | iṣam | vṛjanam | jīra-dānum

तम्that (him/it)
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वाम्of you two / you two
वाम्:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रथम्chariot
रथम्:
Karma
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
वयम्we
वयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अद्यtoday, now
अद्य:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
हुवेमmay we call/invoke
हुवेम:
TypeVerb
Root√ह्वे (ह्वयति/ह्वयते)
स्तोमैःwith hymns/praises
स्तोमैः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक)
अश्विनाO Aśvins
अश्विना:
Sampradāna
TypeNoun (Deity name)
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक; द्विवचन-देवता)
सुवितायfor good passage/prosperity
सुविताय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootसुवित (प्रातिपदिक)
नव्यम्new, fresh
नव्यम्:
Karma
TypeAdjective
Rootनव्य (प्रातिपदिक)
अरिष्टनेमिम्having unharmed/secure rims (wheels)
अरिष्टनेमिम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअरिष्ट-नेमि (समास-प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारयः)
परिaround, about
परि:
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
द्याम्heaven, sky
द्याम्:
Karma
TypeNoun
Rootद्यौ/दिव् (प्रातिपदिक)
इयानम्going, moving
इयानम्:
Karma
TypeParticiple
Root√या (गत्यर्थः) → इयान (कृदन्त-प्रातिपदिक)
विद्यामmay we know/find
विद्याम:
TypeVerb
Root√विद् (ज्ञानार्थः) / वैदिक-प्रयोगे ‘विद्याम’ = √विद् (प्राप्तौ/लभे) इति अपि व्याख्येयम्
एषम्swift, impetuous
एषम्:
Karma
TypeAdjective
Rootएष (प्रातिपदिक)
वृजनम्battle/struggle, hostile press
वृजनम्:
Karma
TypeNoun
Rootवृजन (प्रातिपदिक)
जीरदानुम्having quick/aging (i.e., swift) streams/flows; very swift-moving
जीरदानुम्:
Karma
TypeAdjective
Rootजीर-दानु (समास-प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारयः)