Mantra 6
Sukta 1.18
Rishi: Kāṇva (Kanvas; traditional attribution for RV 1.18)
Devata: Sadasaspati (the presiding lord of the sacrificial session/assembly; allied to Indra’s power)
Chandas: Gāyatrī
Samhita Patha (Devanagari)
सदसस्पतिमद्भुतं प्रियमिन्द्रस्य काम्यम् । सनिं मेधामयासिषम् ॥
Samhita Patha (IAST)
सद॑स॒स्पति॒मद्भु॑तं प्रि॒यमिन्द्र॑स्य॒ काम्य॑म् । स॒निं मे॒धाम॑यासिषम् ॥
Transliteration
sádasaspátim ádbhutaṃ priyám índrasya kā́myam | saníṃ medhā́m ayāsiṣam ||
Translation
I have sought to win the wondrous Lord of the Assembly—dear to Indra and desirable—so that he may grant us the gaining of medhā, the formed intelligence that holds and orders the truth.
Padapatha (Word Analysis)
सद॑सः । पति॑म् । अद्भु॑तम् । प्रि॒यम् । इन्द्र॑स्य । काम्य॑म् । स॒निम् । मे॒धाम् । अ॒या॒सि॒ष॒म् ॥सदसः । पतिम् । अद्भुतम् । प्रियम् । इन्द्रस्य । काम्यम् । सनिम् । मेधाम् । अयासिषम् ॥sadasaḥ | patim | adbhutam | priyam | indrasya | kāmyam | sanim | medhām | ayāsiṣam
Word by Word
सदस्पतिम्the lord of the assembly (Sadaspati)
सदस्पतिम्:
कर्म (स्तुत्य/आह्वेय-वस्तु)
TypeNoun
Rootसदस्-पति (प्रातिपदिक: सदस् ‘सभा/सत्र’ + पति ‘स्वामी’)
अद्भुतम्wonderful, marvelous
अद्भुतम्:
कर्म (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootअद्भुत (प्रातिपदिक)
प्रियम्dear, beloved
प्रियम्:
कर्म (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
इन्द्रस्यof Indra
इन्द्रस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी-सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
काम्यम्desirable, to be wished for
काम्यम्:
कर्म (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootकाम्य (प्रातिपदिक; ‘काम्य’ = इच्छनीय/कामनीय)
सनिम्gain, acquisition
सनिम्:
कर्म (आशिष्यमाण-वस्तु)
TypeNoun
Rootसनि (प्रातिपदिक; ‘प्राप्ति/लाभ’)
मेधाम्intelligence, wisdom
मेधाम्:
कर्म (आशिष्यमाण-वस्तु)
TypeNoun
Rootमेधा (प्रातिपदिक)
अयासिषम्may I obtain / may I seek (for myself)
अयासिषम्:
कर्तृ (अहं—वक्ता)
TypeVerb
Root√यास् (यास्/यास् ‘याच्/प्रार्थने’ इत्यर्थे; desiderative/precative formation in Vedic usage)