HomeRig VedaMandala 1Sukta 164Mantra 6
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 6

Sukta 1.164

Rishi: dīrghatamā aucathyaḥ
Devata: viśvedevāḥ (one unborn behind the six regions)
Chandas: virāṭ-triṣṭubh

अचिकित्वाञ्चिकितुषश्चिदत्र कवीन्पृच्छामि विद्मने न विद्वान् । वि यस्तस्तम्भ षळिमा रजांस्यजस्य रूपे किमपि स्विदेकम् ॥

अचि॑कित्वाञ्चिकि॒तुष॑श्चि॒दत्र॑ क॒वीन्पृ॑च्छामि वि॒द्मने॒ न वि॒द्वान् । वि यस्त॒स्तम्भ॒ षळि॒मा रजां॑स्य॒जस्य॑ रू॒पे किमपि॑ स्वि॒देक॑म् ॥

ácikitvāñ cikituṣáś cid átra kavī́n pṛcchāmi vidmáne ná vidvā́n | ví yás tastámbha ṣáḷ imā́ rájāṃsy ajásya rūpé kím ápi svíd ékam ||

Not understanding, I question even the understanders here—the seers—so that I may come to knowing, though I am not yet a knower. He who has propped apart these six regions—what single thing, perhaps, is that in the form of the Unborn?

अचि॑कित्वान् । चि॒कि॒तुषः॑ । चि॒त् । अत्र॑ । क॒वीन् । पृ॒च्छा॒मि॒ । वि॒द्मने॑ । न । वि॒द्वान् । वि । यः । त॒स्तम्भ॑ । षट् । इ॒मा । रजां॑सि । अ॒जस्य॑ । रू॒पे । किम् । अपि॑ । स्वि॒त् । एक॑म् ॥अचिकित्वान् । चिकितुषः । चित् । अत्र । कवीन् । पृच्छामि । विद्मने । न । विद्वान् । वि । यः । तस्तम्भ । षट् । इमा । रजांसि । अजस्य । रूपे । किम् । अपि । स्वित् । एकम् ॥acikitvān | cikituṣaḥ | cit | atra | kavīn | pṛcchāmi | vidmane | na | vidvān | vi | yaḥ | tastambha | ṣaṭ | imā | rajāṃsi | ajasya | rūpe | kim | api | svit | ekam

अचिकित्वान्knowing, discerning
अचिकित्वान्:
Kartā (implied subject of ‘पृच्छामि’)
TypeAdjective (participial)
Rootचि (√चित्/√चेत् ‘to perceive, know’) → कृत्: क्त्वान् (Vedic) / प्रातिपदिक: चिकित्वांस्
चिकितुषःof the knower / of the discerning one
चिकितुषः:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun/Adjective (agentive/participial)
Rootचि (√चित्/√चेत्) → कृत्: क्तु (Vedic) / प्रातिपदिक: चिकितु
चित्even, indeed
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
अत्रhere
अत्र:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
कवीन्the seers/poets
कवीन्:
Karma
TypeNoun
Rootकवि
पृच्छामिI ask
पृच्छामि:
Kriyā
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (√पृच्छ् ‘to ask’)
विद्मनेfor knowing, for understanding
विद्मने:
Sampradāna (purpose/for)
TypeNoun (abstract)
Rootविद् (√विद् ‘to know’) → कृत्: मन् (विद्मन्) / प्रातिपदिक: विद्मन्
not
:
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
विद्वान्knowing; (here) one who knows
विद्वान्:
Kartā (apposition to speaker: ‘I, not knowing’)
TypeAdjective (participial)
Rootविद् (√विद्) → कृत्: वस् (विद्वस्) / प्रातिपदिक: विद्वस्
विapart, asunder; distinctly
वि:
TypeIndeclinable (preverb)
Rootवि (उपसर्ग/अव्यय)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम)
तस्तम्भpropped up, established
तस्तम्भ:
Kriyā
TypeVerb
Rootस्तम्भ् (√स्तम्भ् ‘to prop, support, fix’)
षळ्six
षळ्:
Viśeṣaṇa (of ‘इमा रजांसि’)
TypeNumeral
Rootषष् (संख्या)
इमाthese
इमा:
Karma (with ‘तस्तम्भ’)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम)
रजांसिspaces/regions (realms)
रजांसि:
Karma
TypeNoun
Rootरजस्
अजस्यof the Unborn / of the goat (contextually: Unborn)
अजस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootअज
रूपेin the form
रूपे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootरूप
किम्what?
किम्:
TypePronoun
Rootकिम् (प्रश्नसर्वनाम)
अपिalso; perhaps
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि (निपात)
स्वित्indeed? pray? (interrogative particle)
स्वित्:
TypeIndeclinable
Rootस्वित् (वैदिक निपात)
एकम्one (single)
एकम्:
TypeNumeral/Adjective
Rootएक