HomeRig VedaMandala 1Sukta 141Mantra 12
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 12

Sukta 1.141

Rishi: Dīrghatamas Āucathya (traditional)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable; verify)

उत नः सुद्योत्मा जीराश्वो होता मन्द्रः शृणवच्चन्द्ररथः । स नो नेषन्नेषतमैरमूरोऽग्निर्वामं सुवितं वस्यो अच्छ ॥

उ॒त न॑: सु॒द्योत्मा॑ जी॒राश्वो॒ होता॑ म॒न्द्रः शृ॑णवच्च॒न्द्रर॑थः । स नो॑ नेष॒न्नेष॑तमै॒रमू॑रो॒ऽग्निर्वा॒मं सु॑वि॒तं वस्यो॒ अच्छ॑ ॥

utá naḥ su-dyótmā jīrā́śvo hótā mandráḥ śṛṇavac candrá-rathaḥ | sá no néṣan néṣa-tamaiḥ amū́ro 'gnír vā́maṃ su-vitáṃ vásyo áccha ||

And may our bright-flaming Hotar, swift-horsed, the glad one with shining chariot, hear us. May Agni, unbewildered, lead us by the best leaders to the dear and happy path, to the more excellent good.

उ॒त । नः॒ । सु॒ऽद्योत्मा॑ । जी॒रअ॑श्वः । होता॑ । म॒न्द्रः । शृ॒ण॒व॒त् । च॒न्द्रऽर॑थः । सः । नः॒ । ने॒ष॒त् । नेष॑ऽतमैः । अमू॑रः । अ॒ग्निः । वा॒मम् । सु॒ऽवि॒तम् । वस्यः॑ । अच्छ॑ ॥उत । नः । सुद्योत्मा । जीरअश्वः । होता । मन्द्रः । शृणवत् । चन्द्ररथः । सः । नः । नेषत् । नेषतमैः । अमूरः । अग्निः । वामम् । सुवितम् । वस्यः । अच्छ ॥uta | naḥ | su-dyotmā | jīraaśvaḥ | hotā | mandraḥ | śṛṇavat | candra-rathaḥ | saḥ | naḥ | neṣat | neṣa-tamaiḥ | amūraḥ | agniḥ | vāmam | su-vitam | vasyaḥ | accha

उतand, also
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत
नःof us, our
नः:
सम्बन्ध (possessor) / अस्माकम्
TypePronoun
Rootअस्मद्
सुद्योत्माbrightly shining
सुद्योत्मा:
कर्तृ (as epithet of the subject)
TypeAdjective (epithet)
Rootसु- + द्योत्मन् (from √द्यु/द्योत् ‘shine’)
जीराश्वःhaving swift/impetuous horses
जीराश्वः:
कर्तृ (epithet)
TypeAdjective (epithet)
Rootजीर- + अश्व (a bahuvrīhi/tatpuruṣa epithet)
होताthe Hotṛ-priest / invoker
होता:
कर्तृ
TypeNoun
Rootहोतृ (from √हु ‘sacrifice, invoke’)
मन्द्रःgladdening, pleasant
मन्द्रः:
कर्तृ (qualifier)
TypeAdjective
Rootमन्द्र
शृणवत्let (him) hear
शृणवत्:
क्रिया
TypeVerb
Root√श्रु (शृणोति ‘hear’)
चन्द्ररथःhe of the shining chariot
चन्द्ररथः:
कर्तृ (epithet)
TypeNoun (compound epithet)
Rootचन्द्र- + रथ
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद्
नःus
नः:
कर्म
TypePronoun
Rootअस्मद्
नेषत्let (him) lead
नेषत्:
क्रिया
TypeVerb
Root√नी (nayati ‘lead’)
निषतमैःwith the most present/nearest (helpers)
निषतमैः:
करण
TypeAdjective
Rootनिषत-तम (superlative from नि-√सद ‘sit down, be present’)
अमूरःunerring, not deluded
अमूरः:
कर्तृ (qualifier)
TypeAdjective
Rootअमूर (Vedic adj.; ‘not foolish/undeluded’, often of Agni)
अग्निःAgni
अग्निः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअग्नि
वामम्good, desirable (boon)
वामम्:
कर्म
TypeAdjective/Noun
Rootवाम
सुवितम्good fortune, right course
सुवितम्:
कर्म (goal to be led to)
TypeNoun
Rootसु- + वित (from √विद/√वित् ‘find, obtain’; ‘good finding/prosperity’)
वस्यःbetter, more excellent
वस्यः:
कर्म
TypeAdjective (comparative)
Rootवस्यस् (comparative of वसु ‘good’)
अच्छtowards
अच्छ:
TypeIndeclinable
Rootअच्छ