HomeRig VedaMandala 1Sukta 137Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 1.137

Devata: Mitra–Varuṇa (with Ushas and Sūrya as associated powers)

इम आ यातमिन्दवः सोमासो दध्याशिरः सुतासो दध्याशिरः । उत वामुषसो बुधि साकं सूर्यस्य रश्मिभिः । सुतो मित्राय वरुणाय पीतये चारुॠताय पीतये ॥

इ॒म आ या॑त॒मिन्द॑व॒: सोमा॑सो॒ दध्या॑शिरः सु॒तासो॒ दध्या॑शिरः । उ॒त वा॑मु॒षसो॑ बु॒धि सा॒कं सूर्य॑स्य र॒श्मिभि॑: । सु॒तो मि॒त्राय॒ वरु॑णाय पी॒तये॒ चारु॑ॠ॒ताय॑ पी॒तये॑ ॥

imá ā́ yātam índavaḥ sómāso dádhyāśiraḥ sutā́so dádhyāśiraḥ | utá vāṃ uṣáso budhí sākáṃ sū́ryasya raśmíbhíḥ | sutó mitrā́ya váruṇāya pītáye cā́ru ṛtā́ya pītáye ||

Come—these drops of Soma, these pressed draughts mixed with curd. And awaken with the Dawns together with the Sun’s rays. This Soma is pressed for Mitra and Varuṇa to drink, a fair delight for ṛta to drink.

इ॒मे । आ । या॒त॒म् । इन्द॑वः । सोमा॑सः । दधि॑ऽआशिरः । सु॒तासः॑ । दधि॑ऽआशिरः । उ॒त । वा॒म् । उ॒षसः॑ । बु॒धि । सा॒कम् । सूर्य॑स्य । र॒श्मिऽभिः॑ । सु॒तः । मि॒त्राय । वरु॑णाय । पी॒तये॑ । चारुः॑ । ऋ॒ताय॑ । पी॒तये॑ ॥इमे । आ । यातम् । इन्दवः । सोमासः । दधिआशिरः । सुतासः । दधिआशिरः । उत । वाम् । उषसः । बुधि । साकम् । सूर्यस्य । रश्मिभिः । सुतः । मित्राय । वरुणाय । पीतये । चारुः । ऋताय । पीतये ॥ime | ā | yātam | indavaḥ | somāsaḥ | dadhi-āśiraḥ | sutāsaḥ | dadhi-āśiraḥ | uta | vām | uṣasaḥ | budhi | sākam | sūryasya | raśmi-bhiḥ | sutaḥ | mitrāya | varuṇāya | pītaye | cāruḥ | ṛtāya | pītaye

इमेthese
इमे:
कर्तृ (आगमनक्रियायाः) / संबोधनार्थ-निर्देशः
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
hither, towards
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
यातम्come (you two)
यातम्:
— (आह्वान/आज्ञा)
TypeVerb
Rootया (धातु) + आ (उपसर्ग)
इन्दवःO drops (of Soma)
इन्दवः:
कर्तृ (यातम् इत्यस्य संबोधन/कर्तृनिर्देशः)
TypeNoun
Rootइन्दु (प्रातिपदिक)
सोमासःSoma-juices
सोमासः:
कर्तृ/संबोधन-निर्देशः
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
दध्याशिरःmixed with curds (curd-mixture)
दध्याशिरः:
कर्तृ/विशेषणभावः (सोमासः इत्यस्य)
TypeNoun
Rootदधि + आशिर् (समासः; दध्याशिर्)
सुतासःpressed (Soma-juices)
सुतासः:
कर्तृ/विशेषण (सोमासः)
TypeAdjective (used substantively)
Rootसु (धातु ‘to press’) → सुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
दध्याशिरःcurd-mixed
दध्याशिरः:
कर्तृ/विशेषण
TypeNoun
Rootदधि + आशिर् (समासः)
उतand also
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
वाम्of/for you two
वाम्:
सम्प्रदान (बुधि/बोधय इत्यर्थे ‘for you two’) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
उषसःDawn
उषसः:
कर्तृ (बुधि इत्यस्य) / अधिकरण-सम्बन्धः
TypeNoun
Rootउषस् (प्रातिपदिक)
बुधिbe awake / take notice
बुधि:
— (आह्वान/आज्ञा)
TypeVerb
Rootबुध् (धातु)
साकम्together (with)
साकम्:
TypeIndeclinable
Rootसाकम् (निपात/अव्यय)
सूर्यस्यof the Sun
सूर्यस्य:
सम्बन्ध (रश्मिभिः इत्यस्य)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
रश्मिभिःwith (his) rays
रश्मिभिः:
करण (साकम्—‘with the rays’)
TypeNoun
Rootरश्मि (प्रातिपदिक)
सुतःpressed (Soma)
सुतः:
कर्तृ/विषय (स्तुत्य/अर्पणीयः सोमः)
TypeAdjective (used substantively)
Rootसु (धातु) → सुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
मित्रायfor Mitra
मित्राय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
वरुणायfor Varuṇa
वरुणाय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootवरुण (प्रातिपदिक)
पीतयेfor drinking
पीतये:
प्रयोजन/सम्प्रदान (पानार्थम्)
TypeNoun (action noun)
Rootपा (धातु ‘to drink’) → पीति (कृदन्त/भाव-प्रातिपदिक)
चारुpleasant, lovely
चारु:
विशेषण
TypeAdjective
Rootचारु (प्रातिपदिक)
ऋतायfor Ṛta (cosmic order)
ऋताय:
सम्प्रदान/प्रयोजन (ऋताय—‘for ṛta/for the right order’)
TypeNoun/Adjective
Rootऋत (प्रातिपदिक)
पीतयेfor drinking
पीतये:
प्रयोजन/सम्प्रदान
TypeNoun (action noun)
Rootपा (धातु) → पीति