HomeRig VedaMandala 1Sukta 137Mantra 3
Previous Mantra

Mantra 3

Sukta 1.137

Devata: Mitra–Varuṇa

तां वां धेनुं न वासरीमंशुं दुहन्त्यद्रिभिः सोमं दुहन्त्यद्रिभिः । अस्मत्रा गन्तमुप नोऽर्वाञ्चा सोमपीतये । अयं वां मित्रावरुणा नृभिः सुतः सोम आ पीतये सुतः ॥

तां वां॑ धे॒नुं न वा॑स॒रीमं॒शुं दु॑ह॒न्त्यद्रि॑भि॒: सोमं॑ दुह॒न्त्यद्रि॑भिः । अ॒स्म॒त्रा ग॑न्त॒मुप॑ नो॒ऽर्वाञ्चा॒ सोम॑पीतये । अ॒यं वां॑ मित्रावरुणा॒ नृभि॑: सु॒तः सोम॒ आ पी॒तये॑ सु॒तः ॥

tā́ṃ vāṃ dhenúṃ ná vāsarīm áṃśuṃ duhanty ádribhiḥ sómaṃ duhanty ádribhiḥ | asmatrā́ gántam úpa no ’rvā́ñcā sómapītaye | ayáṃ vāṃ mitrāvaruṇā nṛ́bhíḥ sutáḥ sóma ā́ pītáye sutáḥ ||

That Soma-stalk, like a milch-cow rich in nourishing flow, they milk out with the pressing-stones; they milk out Soma with the pressing-stones. Come here to us, turning toward us, for the drinking of Soma. This Soma for you, O Mitra and Varuṇa, is pressed by the men, pressed for drinking.

ताम् । वा॒म् । धे॒नुम् । न । वा॒स॒रीम् । अं॒शुम् । दु॒ह॒न्ति॒ । अद्रि॑ऽभिः । सोम॑म् । दु॒ह॒न्ति॒ । अद्रि॑ऽभिः । अ॒स्म॒ऽत्रा । ग॒न्त॒म् । उप॑ । नः॒ । अ॒र्वान्चा॑ । सोम॑ऽपीतये । अ॒यम् । वा॒म् । मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ । नृऽभिः॑ । सु॒तः । सोमः॑ । आ । पी॒तये॑ । सु॒तः ॥ताम् । वाम् । धेनुम् । न । वासरीम् । अंशुम् । दुहन्ति । अद्रिभिः । सोमम् । दुहन्ति । अद्रिभिः । अस्मत्रा । गन्तम् । उप । नः । अर्वान्चा । सोमपीतये । अयम् । वाम् । मित्रावरुणा । नृभिः । सुतः । सोमः । आ । पीतये । सुतः ॥tām | vām | dhenum | na | vāsarīm | aṃśum | duhanti | adri-bhiḥ | somam | duhanti | adr i-bhiḥ | asma-trā | gantam | upa | naḥ | arvāncā | soma-pītaye | ayam | vām | mitrāvaruṇā | nṛ-bhiḥ | sutaḥ | somaḥ | ā | pītaye | sutaḥ

ताम्her/that (fem.)
ताम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वाम्of you two / you two
वाम्:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
धेनुम्milch-cow
धेनुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootधेनु-
like/as
:
TypeIndeclinable
Root
वासरीम्(a) cow at milking-time / a milch-cow (epithet)
वासरीम्:
कर्म (उपमान-रूपेण)
TypeNoun/Adjective
Rootवासरी-
अंशुम्the Soma-stalk / Soma (as stalk)
अंशुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअंशु-
दुहन्तिthey milk
दुहन्ति:
क्रिया
TypeVerb
Rootदुह्
अद्रिभिःwith stones (pressing-stones)
अद्रिभिः:
करण
TypeNoun
Rootअद्रि-
सोमम्Soma
सोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसोम-
दुहन्तिthey milk
दुहन्ति:
क्रिया
TypeVerb
Rootदुह्
अद्रिभिःwith stones
अद्रिभिः:
करण
TypeNoun
Rootअद्रि-
अस्मत्राhither, to us/among us
अस्मत्रा:
अधिकारण
TypeIndeclinable
Rootअस्मत्रा (अस्मद्-आधारित देशवाचक अव्यय)
गन्तम्come (you two)!
गन्तम्:
क्रिया
TypeVerb (imperative/optative form used as injunctive/imperative)
Rootगम्
उपtowards, near
उप:
TypeIndeclinable
Rootउप
नःto us / of us
नः:
सम्प्रदान/सम्बन्ध (प्रसङ्गानुसार)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अर्वाञ्चाfacing hither, coming this way
अर्वाञ्चा:
विशेषण (आगमनस्य)
TypeAdjective
Rootअर्वाञ्च्-
सोमपीतयेfor Soma-drinking
सोमपीतये:
सम्प्रदान (उद्देश्य)
TypeNoun
Rootसोम-पीति- (तत्पुरुष: सोमस्य पीतिः)
अयम्this
अयम्:
कर्ता (निर्देश)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वाम्of you two
वाम्:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद्
मित्रावरुणाMitra and Varuṇa
मित्रावरुणा:
सम्बोधन/कर्ता
TypeNoun
Rootमित्र-वरुण (द्वन्द्व-समास)
नृभिःby men, with men (priests)
नृभिः:
करण/सहकारि
TypeNoun
Rootनृ-
सुतःpressed, expressed
सुतः:
विशेषण
TypeParticiple
Rootसु (धातु) → सुत- (कृदन्त, क्त)
सोमःSoma
सोमः:
कर्ता
TypeNoun
Rootसोम-
hither, unto
:
TypeIndeclinable
Root
पीतयेfor drinking
पीतये:
सम्प्रदान (उद्देश्य)
TypeNoun
Rootपीति- (√पा ‘to drink’ से भाव)
सुतःpressed
सुतः:
विशेषण
TypeParticiple
Rootसु → सुत- (क्त)