HomeRig VedaMandala 1Sukta 133Mantra 1
Next Mantra

Mantra 1

Sukta 1.133

Rishi: Gautama Rāhūgaṇa (traditional attribution for RV 1.133)
Devata: Indra (implied as the needed power; anti-forces explicitly named)
Chandas: Anuṣṭubh (probable for this short verse; exact metrical assignment may vary by recension analysis)

उभे पुनामि रोदसी ऋतेन द्रुहो दहामि सं महीरनिन्द्राः । अभिव्लग्य यत्र हता अमित्रा वैलस्थानं परि तृळ्हा अशेरन् ॥

उ॒भे पु॑नामि॒ रोद॑सी ऋ॒तेन॒ द्रुहो॑ दहामि॒ सं म॒हीर॑नि॒न्द्राः । अ॒भि॒व्लग्य॒ यत्र॑ ह॒ता अ॒मित्रा॑ वैलस्था॒नं परि॑ तृ॒ळ्हा अशे॑रन् ॥

ubhé punāmi ródasī ṛténa drúho dahāmi sáṃ mahī́r anindrā́ḥ | abhí-vlagya yátra hatā́ amítrā vaila-sthā́naṃ pári tṛḷhā́ aśéran ||

With ṛta I purify both worlds; I burn away the deceits; I set in right order the great spaces that are without Indra. Where, having leapt upon them, the foes are struck down, they lie crushed around their rocky seat.

उ॒भे । पु॒ना॒मि॒ । रोद॑सी॒ इति॑ । ऋ॒तेन॑ । द्रुहः॑ । द॒हा॒मि॒ । सम् । म॒हीः । अ॒नि॒न्द्राः । अ॒भि॒ऽव्लग्य॑ । यत्र॑ । ह॒ताः । अ॒मित्राः॑ । वै॒ल॒ऽस्था॒नम् । परि॑ । तृ॒ळ्हाः । अशे॑रन् ॥उभे । पुनामि । रोदसी इति । ऋतेन । द्रुहः । दहामि । सम् । महीः । अनिन्द्राः । अभिव्लग्य । यत्र । हताः । अमित्राः । वैलस्थानम् । परि । तृळ्हाः । अशेरन् ॥ubhe | punāmi | rodasī iti | ṛtena | druhaḥ | dahāmi | sam | mahīḥ | anindrāḥ | abhi-vlagya | yatra | hatāḥ | amitrāḥ | vaila-sthānam | pari | tṛḷhāḥ | aśeran

उभेboth (two)
उभे:
कर्म (पुनामि इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootउभ (प्रातिपदिक)
पुनामिI purify
पुनामि:
क्रिया
TypeVerb
Root√पू (पवने/शोधने)
रोदसीthe two worlds (heaven and earth)
रोदसी:
कर्म (पुनामि इत्यस्य)
TypeNoun
Rootरोदसी (प्रातिपदिक; द्वन्द्व-समासः ‘द्यावापृथिव्यौ’)
ऋतेनwith/through ṛta (cosmic order, truth)
ऋतेन:
करण
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
द्रुहःdeceits, hostile injuries
द्रुहः:
कर्म (दहामि इत्यस्य)
TypeNoun
Rootद्रुह् (प्रातिपदिक)
दहामिI burn
दहामि:
क्रिया
TypeVerb
Root√दह् (दाहे)
सम्together, completely
सम्:
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग)
महीःgreat (ones)
महीः:
कर्म (अशेरन् इत्यस्य; ‘महाः’ = महान्/महतीः)
TypeAdjective
Rootमही (प्रातिपदिक)
अनिन्द्राःthose without Indra / anti-Indra (foes)
अनिन्द्राः:
कर्तृ (अशेरन् इत्यस्य)
TypeAdjective/Noun
Rootअनिन्द्र (प्रातिपदिक; अ-निन्द्र ‘इन्द्ररहित/इन्द्रविरोधि’)
अभिव्लग्यhaving rushed/attacked
अभिव्लग्य:
पूर्वकाल (अशेरन् इत्यस्य)
TypeVerbal indeclinable (gerund)
Rootअभि-√व्लग् (गत्यर्थ/आक्रमणे; कृदन्त)
यत्रwhere
यत्र:
अधिकरण
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
हताःslain
हताः:
कर्तृ/विशेषण (अमित्राः इत्यस्य)
TypeParticiple
Root√हन् (हिंसागत्योः) → हत (कृदन्त)
अमित्राःenemies
अमित्राः:
कर्तृ (अशेरन् इत्यस्य)
TypeNoun
Rootअमित्र (प्रातिपदिक)
वैलस्थानम्the Vaila-station/seat (place called Vailasthāna)
वैलस्थानम्:
कर्म/गन्तव्य (परि…अशेरन् इत्यस्य)
TypeNoun
Rootवैलस्थान (प्रातिपदिक; वैल + स्थान)
परिaround
परि:
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
तृळ्हाःfirm, unyielding
तृळ्हाः:
कर्तृ/विशेषण (अमित्राः इत्यस्य)
TypeAdjective/Participle
Root√तृह्/√तृढ् (दृढीकरणे; कृदन्त ‘तृळ्ह’ = दृढ/स्थिर)
अशेरन्they lay / they lay down
अशेरन्:
क्रिया
TypeVerb
Root√शी (शये) + आ- (उपसर्ग)