HomeRig VedaMandala 1Sukta 125Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 1.125

Rishi: Attribution varies by Anukramaṇī for RV 1.125
Devata: Dakṣiṇā / the law of giving; imagery also invokes Apas (waters) and Ghṛta (clarified essence)
Chandas: Triṣṭubh (probable)

उप क्षरन्ति सिन्धवो मयोभुव ईजानं च यक्ष्यमाणं च धेनवः । पृणन्तं च पपुरिं च श्रवस्यवो घृतस्य धारा उप यन्ति विश्वतः ॥

उप॑ क्षरन्ति॒ सिन्ध॑वो मयो॒भुव॑ ईजा॒नं च॑ य॒क्ष्यमा॑णं च धे॒नव॑: । पृ॒णन्तं॑ च॒ पपु॑रिं च श्रव॒स्यवो॑ घृ॒तस्य॒ धारा॒ उप॑ यन्ति वि॒श्वत॑: ॥

úpa kṣaranti síndhavo mayobhúva ījānáṃ ca yakṣyámāṇaṃ ca dhénavaḥ | pṛṇántaṃ ca pápuriṃ ca śravasyávo ghṛtásya dhā́rā úpa yanti viśvátah ||

Toward him flow the rivers of sweetness, the milking powers, to one who worships and is ready to sacrifice. To the fulfiller and the wide receiver, seeking the true hearing, streams of clarified light come from every side.

उप॑ । क्ष॒र॒न्ति॒ । सिन्ध॑वः । म॒यः॒ऽभुवः॑ । ई॒जा॒नम् । च॒ । य॒क्ष्यमा॑णम् । च॒ । धे॒नवः॑ । पृ॒णन्त॑म् । च॒ । पपु॑रिम् । च॒ । श्र॒व॒स्यवः॑ । घृ॒तस्य॑ । धाराः॑ । उप॑ । य॒न्ति॒ । वि॒श्वतः॑ ॥उप । क्षरन्ति । सिन्धवः । मयःभुवः । ईजानम् । च । यक्ष्यमाणम् । च । धेनवः । पृणन्तम् । च । पपुरिम् । च । श्रवस्यवः । घृतस्य । धाराः । उप । यन्ति । विश्वतः ॥upa | kṣaranti | sindhavaḥ | mayaḥ-bhuvaḥ | ījānam | ca | yakṣyamāṇam | ca | dhenavaḥ | pṛṇantam | ca | papurim | ca | śravasyavaḥ | ghṛtasya | dhārāḥ | upa | yanti | viśvataḥ

उपnear, towards
उप:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग/निपात)
क्षरन्तिthey flow, stream
क्षरन्ति:
Kriyā
TypeVerb
Rootक्षर् (धातु)
सिन्धवःrivers, streams
सिन्धवः:
Kartā
TypeNoun
Rootसिन्धु (प्रातिपदिक)
मयोभुवःbringing delight/refreshment
मयोभुवः:
Kartā
TypeAdjective
Rootमयोभू (प्रातिपदिक; मयस्+भू)
ईजानम्the worshipping one, sacrificer
ईजानम्:
Karma
TypeParticiple
Rootईजान (कृदन्त; √यज्)
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
यक्ष्यमाणम्about to sacrifice, intending to worship
यक्ष्यमाणम्:
Karma
TypeParticiple
Rootयक्ष्यमाण (कृदन्त; √यज्)
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
धेनवःmilch-cows
धेनवः:
Kartā
TypeNoun
Rootधेनु (प्रातिपदिक)
पृणन्तम्the one filling, satisfying
पृणन्तम्:
Karma
TypeParticiple
Rootपृणत् (कृदन्त; √पॄ/पृ ‘भरति/पूरयति’)
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
पपुःरिम्the drinker, the one who has drunk (well)
पपुःरिम्:
Karma
TypeNoun/Adjective
Rootपपुःरि (प्रातिपदिक; ‘बहुपान/पानशील’)
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
श्रवस्यवःfame-seeking, glory-seeking
श्रवस्यवः:
Kartā
TypeAdjective
Rootश्रवस्यु (प्रातिपदिक)
घृतस्यof ghee, of clarified butter
घृतस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootघृत (प्रातिपदिक)
धाराःstreams, flows
धाराः:
Kartā
TypeNoun
Rootधारा (प्रातिपदिक)
उपnear, towards
उप:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग/निपात)
यन्तिthey go, come
यन्ति:
Kriyā
TypeVerb
Rootया (धातु)
विश्वतःfrom all sides, on every side
विश्वतः:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootविश्वतस् (अव्यय; विश्व+तस्)