Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

Kuberasaras-darśana (Bhīma beholds Kubera’s guarded lotus-lake) / कुबेरसरः-दर्शनम्

समुच्छितमहाकायो द्वितीय इव पर्वत: । ताम्रेक्षणस्तीक3्ष्णदंष्टो भूकुटीकुटिलानन:,उनका वह उन्नत विशाल शरीर दूसरे पर्वतके समान प्रतीत होता था। लाल आँखों तीखी दाढ़ों और टेढ़ी भौंहोंसे युक्त उनका मुख था

samucchita-mahākāyo dvitīya iva parvataḥ | tāmrākṣṇas tīkṣṇa-daṁṣṭro bhṛkuṭī-kuṭilānanaḥ ||

Vaiśampāyana said: “He stood with a towering, massive frame, like a second mountain. His eyes were copper-red, his fangs sharp, and his face was made grim by a brow twisted into a fierce frown.”

समुच्छितraised, lofty
समुच्छित:
Karta
TypeAdjective
Rootसम्-उत्-शि (धातु) → समुच्छित (कृदन्त)
FormMasculine, Nominative, Singular
महाकायःhaving a huge body
महाकायः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाकाय (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
द्वितीयःa second (one)
द्वितीयः:
Karta
TypeAdjective
Rootद्वितीय (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
इवlike, as if
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
पर्वतःmountain
पर्वतः:
Karta
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
ताम्र-ईक्षणःcopper/red-eyed
ताम्र-ईक्षणः:
Karta
TypeAdjective
Rootताम्रेक्षण (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
तीक्ष्ण-दंष्ट्रःsharp-fanged
तीक्ष्ण-दंष्ट्रः:
Karta
TypeAdjective
Rootतीक्ष्णदंष्ट्र (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
भ्रूकुटी-कुटिल-आननःwith a face made crooked by a frown/knitted brows
भ्रूकुटी-कुटिल-आननः:
Karta
TypeAdjective
Rootभ्रूकुटीकुटिलानन (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana

Educational Q&A

The verse highlights how outward form can signal inner disposition: a terrifying appearance—mountain-like stature, red eyes, sharp fangs, and a fierce frown—functions as a narrative cue for danger and intimidation, reminding readers to discern character and intent rather than be swayed by mere power.

Vaiśampāyana is describing a formidable figure in vivid physical detail, emphasizing his immense size and frightening facial features to heighten tension and convey the threat he poses within the unfolding episode.