Previous Verse
Next Verse

Shloka 25

उद्योगपर्व — अध्याय ५४: दुर्योधनस्य धृतराष्ट्रं प्रति बलप्रशंसन-युक्तः आश्वासनवादः

Duryodhana’s Reassurance and Force-Praise to Dhritarashtra

अस्मत्संस्था च पृथिवी वर्तते भरतर्षभ । एकार्था: सुखदु:खेषु समानीताश्च पार्थिवा:,भरतश्रेष्ठ] इस समय यह पृथ्वी हमारे अधिकारमें है। हमने जिन राजाओंको यहाँ बुलाया है, ये सब सुख और दु:खमें भी हमारे साथ एक-सा प्रयोजन रखते हैं--हमारे सुख- दुःखको अपना ही सुख-दुःख मानते हैं

“O bull among the Bharatas, at this time the earth stands under our rule. The kings we have summoned here are of one purpose with us in joy and in sorrow—they take our happiness and our suffering as their own.”

अस्मत्संस्थाdependent on us / under our control
अस्मत्संस्था:
Karta
TypeAdjective
Rootअस्मत्-संस्था
FormFeminine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
पृथिवीthe earth
पृथिवी:
Karta
TypeNoun
Rootपृथिवी
FormFeminine, Nominative, Singular
वर्ततेexists / remains / is
वर्तते:
TypeVerb
Rootवृत् (वर्तते)
FormPresent, 3rd, Singular, Atmanepada
भरतर्षभO bull among the Bharatas
भरतर्षभ:
TypeNoun
Rootभरत-ऋषभ
FormMasculine, Vocative, Singular
एकार्थाःhaving one purpose / of the same aim
एकार्थाः:
Karta
TypeAdjective
Rootएकार्थ
FormMasculine, Nominative, Plural
सुखदुःखेषुin (matters of) pleasure and pain
सुखदुःखेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसुख-दुःख
FormNeuter, Locative, Plural
समानीताःbrought together / assembled
समानीताः:
Karta
TypeAdjective
Rootसम्-आ-नी (समानीत)
FormMasculine, Nominative, Plural, Past passive participle (क्त)
and
:
TypeIndeclinable
Root
पार्थिवाःkings
पार्थिवाः:
Karta
TypeNoun
Rootपार्थिव
FormMasculine, Nominative, Plural
भरतश्रेष्ठO best of the Bharatas
भरतश्रेष्ठ:
TypeNoun
Rootभरत-श्रेष्ठ
FormMasculine, Vocative, Singular

दुर्योधन उवाच