Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

Śaṅkha–Likhita Upākhyāna: Daṇḍa, Confession, and the Purification of Kingship (शङ्ख-लिखितोपाख्यानम्)

“कुरुनन्दन! महाराज! पहले सर्वमेध और अश्वमेध यज्ञोंका अनुष्ठान करो। उससे परम गतिको प्राप्त करोगे ।। भ्रातृश्व सर्वान्‌ क्रतुभि: संयोज्य बहुदक्षिणै: । सम्प्राप्त: कीर्तिमतुलां पाण्डवेय भविष्यसि,'पाण्डुपुत्र! अपने समस्त भाइयोंको बहुत-सी दक्षिणावाले यज्ञोंमें लगाकर तुम अनुपम कीर्ति प्राप्त कर लोगे

Vaiśampāyana uvāca: Kurunandana! Mahārāja! pūrvaṃ sarvamedha-aśvamedha-yajñānām anuṣṭhānaṃ kuru. tataḥ paramāṃ gatiṃ prāpsyasi. bhrātṝś ca sarvān kratubhiḥ saṃyojya bahu-dakṣiṇaiḥ, samprāptaḥ kīrtim atulāṃ pāṇḍaveya bhaviṣyasi.

Vaiśampāyana said: “O joy of the Kurus, O great king—first undertake the Sarvamedha and Aśvamedha sacrifices. By that you will attain the highest goal. And, O son of Pāṇḍu, by engaging all your brothers in sacrifices rich in gifts, you will win an incomparable fame.”

कुरुनन्दनO joy of the Kurus
कुरुनन्दन:
Sampradana
TypeNoun
Rootकुरु-नन्दन
FormMasculine, Vocative, Singular
महाराजO great king
महाराज:
Sampradana
TypeNoun
Rootमहा-राज
FormMasculine, Vocative, Singular
पूर्वम्first, beforehand
पूर्वम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootपूर्वम्
सर्वमेधम्the Sarvamedha sacrifice
सर्वमेधम्:
Karma
TypeNoun
Rootसर्वमेध
FormMasculine, Accusative, Singular
अश्वमेधम्the Aśvamedha sacrifice
अश्वमेधम्:
Karma
TypeNoun
Rootअश्वमेध
FormMasculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
यज्ञानाम्of sacrifices
यज्ञानाम्:
TypeNoun
Rootयज्ञ
FormMasculine, Genitive, Plural
अनुष्ठानम्performance, undertaking
अनुष्ठानम्:
Karma
TypeNoun
Rootअनुष्ठान
FormNeuter, Accusative, Singular
कुरुdo, perform
कुरु:
TypeVerb
Rootकृ
FormImperative, Second, Singular, Parasmaipada
ततःthereby, then
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
पराम्supreme
पराम्:
TypeAdjective
Rootपरा
FormFeminine, Accusative, Singular
गतिम्goal, state
गतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootगति
FormFeminine, Accusative, Singular
प्राप्स्यसिyou will attain
प्राप्स्यसि:
TypeVerb
Rootप्र-आप्
FormFuture, Second, Singular, Parasmaipada
भ्रातॄन्brothers
भ्रातॄन्:
Karma
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Accusative, Plural
सर्वान्all
सर्वान्:
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Accusative, Plural
क्रतुभिःby/with sacrifices (rites)
क्रतुभिः:
Karana
TypeNoun
Rootक्रतु
FormMasculine, Instrumental, Plural
संयोज्यhaving engaged/connected
संयोज्य:
TypeVerb
Rootसम्-युज्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
बहुmany
बहु:
TypeAdjective
Rootबहु
FormFeminine, Instrumental, Plural
दक्षिणाभिःwith gifts/fees (to priests)
दक्षिणाभिः:
Karana
TypeNoun
Rootदक्षिणा
FormFeminine, Instrumental, Plural
सम्प्राप्तःhaving attained / attaining
सम्प्राप्तः:
Karta
TypeVerb
Rootसम्-प्र-आप्
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular
कीर्तिम्fame
कीर्तिम्:
Karma
TypeNoun
Rootकीर्ति
FormFeminine, Accusative, Singular
अतुलाम्incomparable
अतुलाम्:
TypeAdjective
Rootअतुल
FormFeminine, Accusative, Singular
पाण्डवेयO descendant of Pāṇḍu
पाण्डवेय:
Sampradana
TypeNoun
Rootपाण्डवेय
FormMasculine, Vocative, Singular
भविष्यसिyou will become
भविष्यसि:
TypeVerb
Rootभू
FormFuture, Second, Singular, Parasmaipada

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Y
Yudhiṣṭhira (implied by epithets Kurunandana, Mahārāja, Pāṇḍaveya/Pāṇḍuputra)
P
Pāṇḍava brothers (collectively)
K
Kuru dynasty
S
Sarvamedha yajña
A
Aśvamedha yajña
D
Dakṣiṇā (ritual gifts/fees)