Previous Verse
Next Verse

Shloka 27

Abhaya-Itihāsa: Karma, Indriyas, and the Non-sensory Brahman

Brāhmaṇī–Brāhmaṇa Saṃvāda

ततः: संजायते रूप॑ ततः स्पर्शोडभिजायते । ततः संजायते शब्द: संशयस्तत्र जायते । ततः: संजायते निष्ठा जन्मैतत्‌ सप्तथा विदु:,“वहींसे रूप, स्पर्श और शब्दका प्राकट्य होता है। संशयका जन्म भी वहीं होता है और निश्चयात्मिका बुद्धि भी वहीं पैदा होती है। यह सात प्रकारका जन्म माना गया है

tataḥ saṃjāyate rūpaṃ tataḥ sparśo ’bhijāyate | tataḥ saṃjāyate śabdaḥ saṃśayas tatra jāyate | tataḥ saṃjāyate niṣṭhā janmaitat saptathā viduḥ ||

“From that source, form comes into being; from it, touch is born. From it, sound arises; and there too doubt is generated. From it also arises steadfast certainty (the determinative intellect). This is understood as a sevenfold mode of origination.”

ततःfrom there/thereupon
ततः:
Apadana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय (अपादानार्थे/ततः=तस्मात्)
संजायतेis produced/arises
संजायते:
Karta
TypeVerb
Rootसम्+जन्
Formलट्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्
रूपम्form/appearance
रूपम्:
Karma
TypeNoun
Rootरूप
Formनपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्
ततःfrom there/thereupon
ततः:
Apadana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय
स्पर्शःtouch
स्पर्शः:
Karma
TypeNoun
Rootस्पर्श
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्
उद्भिजायतेcomes forth/arises
उद्भिजायते:
Karta
TypeVerb
Rootउद्+भू
Formलट्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्
ततःfrom there/thereupon
ततः:
Apadana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय
संजायतेis produced/arises
संजायते:
Karta
TypeVerb
Rootसम्+जन्
Formलट्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्
शब्दःsound/word
शब्दः:
Karma
TypeNoun
Rootशब्द
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्
संशयःdoubt
संशयः:
Karta
TypeNoun
Rootसंशय
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्
तत्रthere/in that (source)
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय (अधिकरणार्थे)
जायतेis born/arises
जायते:
Karta
TypeVerb
Rootजन्
Formलट्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्
ततःfrom there/thereupon
ततः:
Apadana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय
संजायतेis produced/arises
संजायते:
Karta
TypeVerb
Rootसम्+जन्
Formलट्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्
निष्ठाcertainty/settled conviction
निष्ठा:
Karma
TypeNoun
Rootनिष्ठा
Formस्त्रीलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्
जन्मbirth/origin
जन्म:
Karma
TypeNoun
Rootजन्मन्
Formनपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्
एतत्this
एतत्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
Formनपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्
सप्तधाsevenfold/in seven ways
सप्तधा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसप्तधा
Formअव्यय (प्रकारवाचक)
विदुःthey know/consider
विदुः:
Karta
TypeVerb
Rootविद्
Formलिट् (परिपूर्णार्थे), प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्, परस्मैपदम्

वायुदेव उवाच

V
Vāyudeva