Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

अध्याय ९५: चित्राङ्गदस्य गन्धर्वेण सह संग्रामः तथा विचित्रवीर्यस्य राज्याभिषेकः

Chitrāṅgada’s duel with the Gandharva and Vicitravīrya’s consecration

ततः पुत्रिणमात्मान ज्ञात्वा पौरवनन्दन: । भुमन्युं भरतश्रेष्ठ यौवराज्ये5भ्यषेचयत्‌,भरतश्रेष्ठ) तदनन्तर पौरवकुलका आनन्द बढ़ानेवाले भरतने अपनेको पुत्रवान्‌ समझकर भुमन्युको युवराजके पदपर अभिषिक्त किया

tataḥ putriṇam ātmānaṃ jñātvā pauravanandanaḥ | bhūmanyuṃ bharataśreṣṭha yauvarājye 'bhiṣecayat ||

Then, realizing himself to be blessed with a son, Bharata—the best of the Bharatas, the delight of the Paurava line—consecrated Bhūmanyu as heir-apparent (Yuvarāja).

ततःthereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः
Formindeclinable (ablatival adverb: 'from that/thereafter')
पुत्रिणम्having a son, son-possessing
पुत्रिणम्:
Karma
TypeAdjective
Rootपुत्रिन्
Formmasculine, accusative, singular
आत्मानम्himself
आत्मानम्:
Karma
TypeNoun
Rootआत्मन्
Formmasculine, accusative, singular
ज्ञात्वाhaving known/realized
ज्ञात्वा:
Karana
TypeVerb
Rootज्ञा
Formabsolutive (क्त्वा), 'having known'
पौरव-नन्दनःdelighter of the Pauravas
पौरव-नन्दनः:
Karta
TypeNoun
Rootपौरव-नन्दन
Formmasculine, nominative, singular
भुमन्युम्Bhumanyu (proper name)
भुमन्युम्:
Karma
TypeNoun
Rootभुमन्यु
Formmasculine, accusative, singular
भरत-श्रेष्ठO best of the Bharatas
भरत-श्रेष्ठ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभरत-श्रेष्ठ
Formmasculine, vocative, singular
यौवराज्येin the office of crown-prince
यौवराज्ये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयौवराज्य
Formneuter, locative, singular
अभ्यषेचयत्anointed/installed
अभ्यषेचयत्:
Karta
TypeVerb
Rootअभि-षिच्
Formimperfect (लङ्), parasmaipada, 3rd person, singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
B
Bharata
B
Bhūmanyu
P
Paurava dynasty